Đường dây nóng: 0237 3721150

Giải mã bí ẩn vũ trụ 900 năm ở Trung Quốc

Bí ẩn vũ trụ 900 năm về nguồn gốc siêu tân tinh trên bầu trời Trung Quốc năm 1181 sau Công nguyên cuối cùng đã được giải đáp.

16/09/2021 16:10
Siêu tân tinh khổng lồ rực sáng ở 1 thiên hà trong vũ trụ. Ảnh: AFP
Siêu tân tinh khổng lồ rực sáng ở 1 thiên hà trong vũ trụ. Ảnh: AFP

Nghiên cứu công bố ngày 15/9 trên tạp chí The Astrophysical Journal Letters cho hay, tinh vân Pa30 bao quanh một trong những ngôi sao nóng nhất Dải Ngân hà mang tên Parkerer's Star, phù hợp với hình dạng, vị trí và tuổi của siêu tân tinh lịch sử.

Chỉ có 5 siêu tân tinh sáng ở Dải Ngân hà trong thiên niên kỷ qua (bắt đầu từ năm 1006). Trong số này, 4 siêu tân tinh đã được các nhà khoa học hiện đại định vị, bao gồm tinh vân Con cua nổi tiếng.

Riêng siêu tân tinh phát hiện ở Trung Quốc, còn được gọi là "Ngôi sao Khách Trung Quốc" vào năm 1181 sau Công nguyên, vẫn còn là một bí ẩn. 

Các nhà thiên văn học đã giải đáp được bí ẩn hơn 900 năm về nguồn gốc siêu tân tinh lần đầu tiên được phát hiện trên Trung Quốc năm 1181. Trong ảnh là tinh vân Pa30 ở 3 phát xạ tia X khác nhau. Ảnh: Đại học Manchester
Các nhà thiên văn học đã giải đáp được bí ẩn hơn 900 năm về nguồn gốc siêu tân tinh lần đầu tiên được phát hiện trên Trung Quốc năm 1181. Trong ảnh là tinh vân Pa30 ở 3 phát xạ tia X khác nhau. Ảnh: Đại học Manchester

Ban đầu, các nhà thiên văn Trung Quốc và Nhật Bản đều quan sát được và ghi lại về siêu tân tinh này vào thế kỷ thứ 12. Các nhà thiên văn học khi đó nói rằng, siêu tân tinh sáng như sao Thổ và quan sát được trong suốt 6 tháng. 

Hiện tượng vũ trụ bí ẩn của thế kỷ 12 vẫn chưa có lời giải đáp cho tới khi nhóm thiên văn học quốc tế từ Hong Kong (Trung Quốc), Tây Ban Nha, Anh, Hungary, Pháp công bố phát hiện mới nhất. 

Nhóm nhà thiên văn học quốc tế nhận ra rằng tinh vân Pa30 đang mở rộng với vận tốc cực đại hơn 1.100km/giây. Với tốc độ này, việc di chuyển từ Trái đất đến Mặt trăng sẽ chỉ mất 5 phút. Các nhà thiên văn học dùng vận tốc này và tính ra được tuổi của tinh vân là khoảng 1.000 năm, trừng với các sự kiện năm 1181 sau Công nguyên. 

Trước đây, tinh vân Pa30 và Parker's Star từng được đề xuất là kết quả của sự hợp nhất 2 sao lùn trắng. Những sự kiện như vậy được cho là dẫn đến một loại siêu tân tinh hiếm và tương đối mờ nhạt gọi là siêu tân tinh Loại Iax.

Giáo sư Albert Zijlstra của Đại học Manchester, thành viên nhóm nghiên cứu cho hay:  "Chỉ có khoảng 10% siêu tân tinh thuộc loại này và chúng chưa được hiểu rõ. Thực tế là SN1181 mờ nhưng mờ rất chậm, phù hợp với loại siêu tân tinh này. Đó là sự kiện duy nhất mà chúng ta có thể nghiên cứu cả tinh vân còn sót lại và ngôi sao hợp nhất, đồng thời có mô tả về vụ nổ". 

Giáo sư vật lý thiên văn lưu ý, kết hợp tất cả những thông tin như tuổi, vị trí, độ sáng, thời lượng 185 ngày ghi lại trong lịch sử đã xác định Parker's Star và Pa30 là bản sao của SN1181 - siêu tân tinh Loại Iax duy nhất có thể nghiên cứu chi tiết về ngôi sao và tàn tích tinh vân.

"Thật tuyệt khi có thể giải đáp được cả bí ẩn lịch sử và thiên văn" - Giáo sư Đại học Manchester nói thêm. 

THANH HÀ/Báo Lao Động


Ý kiến bạn đọc

Xem thêm bình luận

Đọc thêm

"Khoảng trống" đáng lo ngại trong lĩnh vực an ninh mạng

"Khoảng trống" đáng lo ngại trong lĩnh vực an ninh mạng

14:04 , 01/04/2026

Theo Hiệp hội An ninh mạng Quốc gia, Việt Nam nằm trong nhóm quốc gia có nguy cơ cao bị tấn công mạng. Thống kê của Hiệp hội này cho thấy gần một nửa số cơ quan, doanh nghiệp, tương đương 47,7% vẫn đang thiếu nhân sự an ninh mạng.

3 ngành nghề 'miễn nhiễm' trước làn sóng sa thải vì trí tuệ nhân tạo

3 ngành nghề 'miễn nhiễm' trước làn sóng sa thải vì trí tuệ nhân tạo

13:58 , 01/04/2026

Tỷ phú Bill Gates cảnh báo, trí tuệ nhân tạo (AI) đang tiến tới mức "vượt trội hơn con người", đe dọa xóa sổ hàng loạt ngành nghề; chỉ có 3 lĩnh vực cốt lõi được dự báo sẽ sống sót trong kỷ nguyên này.

Doanh nghiệp Việt bước đầu làm chủ công nghệ lõi

Doanh nghiệp Việt bước đầu làm chủ công nghệ lõi

10:10 , 01/04/2026

Tại cuộc họp ban Chỉ đạo của Chính phủ về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và Đề án 06, Bộ Khoa học và Công nghệ thông tin "một số doanh nghiệp trong nước đã bước đầu làm chủ các công nghệ lõi và phát triển sản phẩm công nghệ chiến lược".

Khẩn trương triển khai các nhiệm vụ đột phá phát triển khoa học, công nghệ và chuyển đổi số

Khẩn trương triển khai các nhiệm vụ đột phá phát triển khoa học, công nghệ và chuyển đổi số

23:02 , 30/03/2026

UBND tỉnh Thanh Hóa vừa có văn bản số 4887 chỉ đạo các sở, ngành liên quan khẩn trương triển khai thực hiện các nhiệm vụ đột phá về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số theo chỉ đạo của Thường trực Ban Chỉ đạo cấp tỉnh.

Thanh Hóa ra mắt Kiosk thông minh và hệ thống xác thực, cấp bản sao số tài liệu điện tử

Thanh Hóa ra mắt Kiosk thông minh và hệ thống xác thực, cấp bản sao số tài liệu điện tử

18:02 , 30/03/2026

Sáng 30/3, UBND tỉnh Thanh Hóa phối hợp với Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn (Agribank) Việt Nam tổ chức lễ ra mắt mô hình thí điểm Kiosk thông minh và hệ thống xác thực, cấp bản sao số tài liệu điện tử.

Ban hành Danh mục cơ sở dữ liệu quốc gia

Ban hành Danh mục cơ sở dữ liệu quốc gia

09:26 , 30/03/2026

Chính phủ vừa ban hành Danh mục dữ liệu số Quốc gia. Theo đó, từ ngày 19/5/2026, cơ sở dữ liệu quốc gia sẽ có 20 loại. Chính phủ giao Bộ Công an có trách nhiệm tổ chức triển khai, hướng dẫn, kiểm tra, đôn đốc thực hiện; chủ trì, phối hợp với các cơ quan liên quan tổng hợp, rà soát, đề xuất sửa đổi, bổ sung Danh mục cơ sở dữ liệu quốc gia trình Thủ tướng Chính phủ phê duyệt.

Viettel chiếm thị phần số 1 tại 7/10 thị trường nước ngoài

Viettel chiếm thị phần số 1 tại 7/10 thị trường nước ngoài

09:20 , 30/03/2026

Sau 20 năm đầu tư ra thị trường nước ngoài, hoạt động kinh doanh quốc tế của Tập đoàn Viettel mang lại doanh thu hơn 3 tỷ USD mỗi năm, duy trì tốc độ tăng trưởng doanh thu khoảng 20% trong nhiều năm liên tiếp.

 Việt Nam là điểm sáng trong chuỗi cung ứng điện tử

Việt Nam là điểm sáng trong chuỗi cung ứng điện tử

08:03 , 30/03/2026

Theo Bộ phận Nghiên cứu Đầu tư Toàn cầu HSBC, Việt Nam ghi nhận tăng trưởng GDP năm 2025 vượt xa mức trung bình một thập kỷ, trong đó chu kỳ công nghệ đóng vai trò quan trọng.

Mã độc GlassWorm tấn công chuỗi cung ứng phần mềm toàn cầu

Mã độc GlassWorm tấn công chuỗi cung ứng phần mềm toàn cầu

08:21 , 29/03/2026

Theo Tập đoàn Bkav, một chiến dịch mã độc GlassWorm đang tấn công chuỗi cung ứng phần mềm toàn cầu, xâm nhập hàng trăm kho mã nguồn và đe dọa hàng chục nghìn lập trình viên. Tại Việt Nam, nguy cơ lan rộng được cảnh báo khi nhiều doanh nghiệp phụ thuộc vào mã nguồn mở.

Cảnh báo mạo danh Kho bạc Nhà nước để thu thập thông tin của người dân

Cảnh báo mạo danh Kho bạc Nhà nước để thu thập thông tin của người dân

08:15 , 29/03/2026

Kho bạc Nhà nước cảnh báo về tình trạng các đối tượng mạo danh cơ quan nhà nước, đặc biệt là Kho bạc Nhà nước, nhằm thu thập thông tin của người dân.