Đường dây nóng: 0237 3721150

Giải mã bí ẩn vũ trụ 900 năm ở Trung Quốc

Bí ẩn vũ trụ 900 năm về nguồn gốc siêu tân tinh trên bầu trời Trung Quốc năm 1181 sau Công nguyên cuối cùng đã được giải đáp.

16/09/2021 16:10
Siêu tân tinh khổng lồ rực sáng ở 1 thiên hà trong vũ trụ. Ảnh: AFP
Siêu tân tinh khổng lồ rực sáng ở 1 thiên hà trong vũ trụ. Ảnh: AFP

Nghiên cứu công bố ngày 15/9 trên tạp chí The Astrophysical Journal Letters cho hay, tinh vân Pa30 bao quanh một trong những ngôi sao nóng nhất Dải Ngân hà mang tên Parkerer's Star, phù hợp với hình dạng, vị trí và tuổi của siêu tân tinh lịch sử.

Chỉ có 5 siêu tân tinh sáng ở Dải Ngân hà trong thiên niên kỷ qua (bắt đầu từ năm 1006). Trong số này, 4 siêu tân tinh đã được các nhà khoa học hiện đại định vị, bao gồm tinh vân Con cua nổi tiếng.

Riêng siêu tân tinh phát hiện ở Trung Quốc, còn được gọi là "Ngôi sao Khách Trung Quốc" vào năm 1181 sau Công nguyên, vẫn còn là một bí ẩn. 

Các nhà thiên văn học đã giải đáp được bí ẩn hơn 900 năm về nguồn gốc siêu tân tinh lần đầu tiên được phát hiện trên Trung Quốc năm 1181. Trong ảnh là tinh vân Pa30 ở 3 phát xạ tia X khác nhau. Ảnh: Đại học Manchester
Các nhà thiên văn học đã giải đáp được bí ẩn hơn 900 năm về nguồn gốc siêu tân tinh lần đầu tiên được phát hiện trên Trung Quốc năm 1181. Trong ảnh là tinh vân Pa30 ở 3 phát xạ tia X khác nhau. Ảnh: Đại học Manchester

Ban đầu, các nhà thiên văn Trung Quốc và Nhật Bản đều quan sát được và ghi lại về siêu tân tinh này vào thế kỷ thứ 12. Các nhà thiên văn học khi đó nói rằng, siêu tân tinh sáng như sao Thổ và quan sát được trong suốt 6 tháng. 

Hiện tượng vũ trụ bí ẩn của thế kỷ 12 vẫn chưa có lời giải đáp cho tới khi nhóm thiên văn học quốc tế từ Hong Kong (Trung Quốc), Tây Ban Nha, Anh, Hungary, Pháp công bố phát hiện mới nhất. 

Nhóm nhà thiên văn học quốc tế nhận ra rằng tinh vân Pa30 đang mở rộng với vận tốc cực đại hơn 1.100km/giây. Với tốc độ này, việc di chuyển từ Trái đất đến Mặt trăng sẽ chỉ mất 5 phút. Các nhà thiên văn học dùng vận tốc này và tính ra được tuổi của tinh vân là khoảng 1.000 năm, trừng với các sự kiện năm 1181 sau Công nguyên. 

Trước đây, tinh vân Pa30 và Parker's Star từng được đề xuất là kết quả của sự hợp nhất 2 sao lùn trắng. Những sự kiện như vậy được cho là dẫn đến một loại siêu tân tinh hiếm và tương đối mờ nhạt gọi là siêu tân tinh Loại Iax.

Giáo sư Albert Zijlstra của Đại học Manchester, thành viên nhóm nghiên cứu cho hay:  "Chỉ có khoảng 10% siêu tân tinh thuộc loại này và chúng chưa được hiểu rõ. Thực tế là SN1181 mờ nhưng mờ rất chậm, phù hợp với loại siêu tân tinh này. Đó là sự kiện duy nhất mà chúng ta có thể nghiên cứu cả tinh vân còn sót lại và ngôi sao hợp nhất, đồng thời có mô tả về vụ nổ". 

Giáo sư vật lý thiên văn lưu ý, kết hợp tất cả những thông tin như tuổi, vị trí, độ sáng, thời lượng 185 ngày ghi lại trong lịch sử đã xác định Parker's Star và Pa30 là bản sao của SN1181 - siêu tân tinh Loại Iax duy nhất có thể nghiên cứu chi tiết về ngôi sao và tàn tích tinh vân.

"Thật tuyệt khi có thể giải đáp được cả bí ẩn lịch sử và thiên văn" - Giáo sư Đại học Manchester nói thêm. 

THANH HÀ/Báo Lao Động


Ý kiến bạn đọc

Xem thêm bình luận

Đọc thêm

Giải pháp phòng cháy, chữa cháy thông minh của VNPT

Giải pháp phòng cháy, chữa cháy thông minh của VNPT

08:09 , 29/04/2026

Trong bối cảnh hệ thống phòng cháy, chữa cháy truyền thống còn hạn chế trong phát hiện sớm nguy cơ, giải pháp công nghệ VNPT iAlert ứng dụng IoT (Internet vạn vật) đang giúp nâng cao khả năng giám sát, cảnh báo cháy nổ theo thời gian thực.

Thương mại điện tử Việt Nam bứt phá đầu năm 2026

Thương mại điện tử Việt Nam bứt phá đầu năm 2026

08:06 , 29/04/2026

3 tháng đầu năm, thị trường thương mại điện tử Việt Nam tiếp tục duy trì đà tăng trưởng tích cực. Đây là thông tin trong báo cáo thị trường sàn bán lẻ trực tuyến quý I và dự báo quý II vừa được Metric - nền tảng tổng hợp và khai thác dữ liệu công bố.

Hệ thống truyền tin báo cháy tự động giúp nâng cao khả năng ứng phó sự cố

Hệ thống truyền tin báo cháy tự động giúp nâng cao khả năng ứng phó sự cố

22:40 , 27/04/2026

Trong bối cảnh đô thị hóa nhanh, nguy cơ cháy nổ luôn tiềm ẩn và có thể xảy ra bất cứ lúc nào. Việc ứng dụng công nghệ vào công tác phòng cháy, chữa cháy đang trở thành xu hướng tất yếu. Tại Thanh Hóa, hệ thống truyền tin báo cháy tự động đang được Công an Thanh Hóa triển khai rộng rãi, mang lại hiệu quả thiết thực trong việc phát hiện sớm và xử lý kịp thời các sự cố.

Hơn 1,1 triệu học sinh cả nước thi kiến thức an ninh mạng

Hơn 1,1 triệu học sinh cả nước thi kiến thức an ninh mạng

22:38 , 27/04/2026

Cuộc thi Học sinh với An ninh mạng 2026 thu hút hơn 1,1 triệu học sinh trung học cơ sở trên cả nước tham dự, trong đó một học sinh Quảng Trị giành giải Nhất. Cuộc thi được Bộ Công an, Bộ Giáo dục và Đào tạo bảo trợ; Hiệp hội An ninh mạng quốc gia chủ trì, phối hợp với Cục An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao - Bộ Công an; Cục Khoa học, Công nghệ và Thông tin - Bộ Giáo dục và Đào tạo cùng các đơn vị đồng hành, tổ chức.

Ban hành Chương trình thúc đẩy tiêu dùng sản phẩm, dịch vụ trên môi trường số

Ban hành Chương trình thúc đẩy tiêu dùng sản phẩm, dịch vụ trên môi trường số

22:36 , 27/04/2026

UBND tỉnh Thanh Hóa vừa có Quyết định số 1244/QĐ-UBND ban hành Chương trình thúc đẩy tiêu dùng sản phẩm, dịch vụ trên môi trường số giai đoạn 2026-2030.

Bổ sung Xây dựng kho dữ liệu ngành Khoa học và Công nghệ

Bổ sung Xây dựng kho dữ liệu ngành Khoa học và Công nghệ

22:35 , 27/04/2026

Bộ Khoa học và Công nghệ dự định hình thành một hạ tầng số đồng nhất, đảm bảo an toàn, tin cậy. Theo đó, Bộ Khoa học và Công nghệ sẽ lập kho dữ liệu tổng hợp dùng chung cho toàn ngành, duy trì, vận hành và phát triển 19 cơ sở dữ liệu chuyên ngành, thiết lập 31 cơ sở dữ liệu chuyên ngành khác.

Xây dựng niềm tin số tài chính trong kỷ nguyên Trí tuệ nhân tạo (AI)

Xây dựng niềm tin số tài chính trong kỷ nguyên Trí tuệ nhân tạo (AI)

08:21 , 27/04/2026

Hiện nay, những rủi ro trong môi trường tài chính số ngày càng phức tạp. Khi các hình thức gian lận, lừa đảo trực tuyến trở nên tinh vi hơn, bài toán niềm tin không còn là lựa chọn mà đã trở thành điều kiện tiên quyết để hệ sinh thái tài chính vận hành an toàn và bền vững.

Thành phố Hồ Chí Minh phát triển Trạm Công dân số

Thành phố Hồ Chí Minh phát triển Trạm Công dân số

08:13 , 27/04/2026

Trạm Công dân số là sáng kiến của Công an thành phố Hồ Chí Minh nhằm góp phần triển khai hiệu quả Đề án 06 của Chính phủ và Nghị quyết 57 của Bộ Chính trị về chuyển đổi số. Mô hình này sử dụng căn cước công dân gắn chip và VNeID để đơn giản hóa thủ tục, kết nối trực tiếp chính quyền với người dân, hướng tới xây dựng chính quyền điện tử hiện đại, minh bạch.

Ứng dụng công nghệ, chuyển đổi số trong sản xuất nước sạch

Ứng dụng công nghệ, chuyển đổi số trong sản xuất nước sạch

08:07 , 27/04/2026

Để đảm bảo nước sạch cho sinh hoạt và sản xuất, các đơn vị cung cấp nước trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa đã đẩy mạnh ứng dụng khoa học công nghệ vào quản lý, kinh doanh. Trong xu thế chuyển đổi số hiện nay, đây là hướng đi quan trọng, không chỉ giúp nâng cao hiệu quả quản trị mà còn tạo động lực cho sự phát triển bền vững của chính các đơn vị.

Việt Nam thuộc top 10 thế giới về tỷ lệ lây nhiễm mã độc qua USB và ổ cứng

Việt Nam thuộc top 10 thế giới về tỷ lệ lây nhiễm mã độc qua USB và ổ cứng

08:07 , 27/04/2026

Dù tổng số vụ tấn công có xu hướng giảm, Việt Nam hiện vẫn đứng thứ 8 thế giới về tỷ lệ người dùng gặp nguy hiểm từ các mã độc lây lan qua thiết bị lưu trữ ngoại tuyến và mạng nội bộ là USB, ổ cứng. Năm 2025, có gần 110 triệu mối đe dọa trên thiết bị đã bị ngăn chặn tại thị trường Việt Nam.