Đường dây nóng: 0237 3721150

TAND Tối cao ban hành án lệ về di chúc định đoạt giá trị bồi thường

TAND Tối cao vừa ban hành Án lệ số 34/2020 về quyền lập di chúc định đoạt giá trị bồi thường về đất trong trường hợp đất bị Nhà nước thu hồi có bồi thường.

27/03/2020 09:09

Nguồn án lệ số 34/2020 là Quyết định giám đốc thẩm số 58/2018 của TAND Cấp cao tại Hà Nội về vụ án dân sự “Tranh chấp yêu cầu tuyên bố văn bản công chứng vô hiệu” tại thành phố Vĩnh Yên, tỉnh Vĩnh Phúc giữa nguyên đơn là ông Trần Văn Y. với bị đơn là Phòng công chứng; người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan là ông Nguyễn Văn D1.

Hồ sơ vụ án cho thấy, cụ Nguyễn Văn D. và cụ Nguyễn Thị C. chung sống với nhau từ năm 1957 nhưng không đăng ký kết hôn. Năm 1959, cụ D. mua thửa đất tại địa phương này, sau đó đổi cho hợp tác xã để lấy thửa ruộng. Khoảng năm 1969-1970 cụ D. chung sống với cụ H. và sinh ra ông Nguyễn Văn D1.

Đến cuối năm 2009, cụ C. lập di chúc với nội dung để lại một phần tài sản là bất động sản nêu trên cho con trai là ông Nguyễn Văn D1. Tháng 1/2011, cụ D. lập di chúc tại Phòng công chứng trên địa bàn thành phố Vĩnh Yên (Vĩnh Phúc) với nội dung để lại phần tài sản của mình tại thửa đất nêu trên cho ông D1; khi nhà nước thu hồi, bồi thường bằng tái định cư (hoặc nhận tiền) và bồi thường tài sản trên đất thì ông Nguyễn Văn D1. được đứng tên, nhận tiền.

Sau khi cụ D. và cụ C. chết, tháng 1/2011 Phòng công chứng có văn bản công bố di chúc với mảnh đất nói trên.

Tuy nhiên, ông Trần Văn Y. lại cho rằng ông đã mua mảnh đất nói trên của cụ C. từ năm 1987, đến năm 1989 thì hai bên lập giấy bán nhà và hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất. Cho rằng việc phòng công chứng công chứng di chúc làm ảnh hưởng đến quyền, lợi ích hợp pháp của gia đình mình, nên ông Y. đã khởi kiện yêu cầu toà án tuyên bố các văn bản công chứng di chúc là vô hiệu.

 

TAND Tối cao ban hành án lệ về di chúc định đoạt giá trị bồi thường - 1
 

Nhấn để phóng to ảnh

(Ảnh minh hoạ).

Đã huỷ án sơ thẩm, phúc thẩm nhưng 2 năm chưa xử lại

TAND Cấp cao tại Hà Nội nhận định, thửa đất là tài sản chung của cụ C. và cụ D. nhưng các tài liệu do ông Trần Văn Y. xuất trình thể hiện chỉ có cụ C. chuyển nhượng cho ông Y. mà chưa có ý kiến của cụ D.

Trường hợp chỉ có cụ C. tự ý định đoạt tài sản chung của hai cụ mà không có đồng ý của cụ D. thì phải xem xét tính hợp pháp của hợp đồng chuyển nhượng giữa cụ C. và ông Y.

Quá trình giải quyết vụ án, toà án cấp sơ thẩm và toà án cấp phúc thẩm (tỉnh Vĩnh Phúc) chưa xem xét, đánh giá tài liệu, chứng cứ do ông Trần Văn Y. cung cấp và đánh giá hợp đồng chuyển nhượng giữa ông Y. và cụ C. Từ đó 2 cấp toà tuyên bố các văn bản di chúc này vô hiệu là chưa đủ căn cứ, ảnh hưởng đến quyền, lợi ích hợp pháp của ông Nguyễn Văn D1.

Ngoài ra, theo án lệ của TAND Tối cao, di sản của cụ D., cụ C. để lại là quyền sử dụng đất đã bị thu hồi, nhưng giá trị quyền sử dụng đất của người có đất bị thu hồi vẫn được pháp luật bảo đảm theo quy định của Luật Đất đai nên 2 cụ có quyền lập di chúc định đoạt tài sản cho ông Nguyễn Văn D1.

Do đó, khi giải quyết lại vụ án cần xem xét đồng thời giá trị pháp lý của hợp đồng mua bán nhà, đất giữa ông Trần Văn Y. với cụ Nguyễn Thị C. và tính hợp pháp của bản di chúc do cụ D., cụ C. lập, cũng như văn bản công bố di chúc mới giải quyết được triệt để vụ án và bảo đảm quyền, lợi ích của các đương sự.

TAND Cấp cao tại Hà Nội đã huỷ bản án dân sự phúc thẩm số 23/2015 của TAND tỉnh Vĩnh Phúc và bản án sơ thẩm số 10/2014 của TAND thành phố Vĩnh Yên (Vĩnh Phúc); đồng thời giao hồ sơ vụ án cho TAND Thành phố Vĩnh Yên xét xử sơ thẩm lại theo đúng quy định pháp luật.

 

TAND Tối cao ban hành án lệ về di chúc định đoạt giá trị bồi thường - 2
 

Nhấn để phóng to ảnh

Trụ sở TAND thành phố Vĩnh Yên, tỉnh Vĩnh Phúc.

Phản ánh với báo chí, ông Nguyễn Văn Dương (trú tại Ngô Quyền, thành phố Vĩnh Yên) cho biết mình chính là Nguyễn Văn D1. trong án lệ nói trên của TAND Tối cao. Việc UBND thành phố Vĩnh Yên ban hành quyết định giao đất tái định cư cho ông Trần Văn Y. là không đúng pháp luật khi vụ việc tranh chấp đang trong thời gian được TAND Cấp cao tại Hà Nội thụ lý giải quyết.

“Dù kháng nghị huỷ 2 bản án của TAND Cấp cao đã ban hành 2 năm rồi nhưng TAND thành phố Vĩnh Yên cũng chưa đưa ra xét xử lại, gây ảnh hưởng rất lớn tới quyền lợi của gia đình tôi”-ông Dương bức xúc.

Thế Kha/ Dân trí


Ý kiến bạn đọc

Xem thêm bình luận

Đọc thêm

Phát hiện, thu giữ gần 6 tấn thực phẩm không rõ nguồn gốc

Phát hiện, thu giữ gần 6 tấn thực phẩm không rõ nguồn gốc

11:00 , 28/02/2026

Phòng Cảnh sát kinh tế, Công an tỉnh Thanh Hóa vừa chủ trì phối hợp với Chi cục An toàn vệ sinh thực phẩm và Đội Quản lý thị trường số 9 đồng thời kiểm tra đột xuất 2 kho lạnh của cơ sở thu mua, chế biến xương, đuôi, chân trâu, bò trên địa bàn xã Trung Chính và xã Thọ Long. Qua kiểm tra, lực lượng chức năng đã phát hiện, thu giữ 6 tấn hàng không rõ nguồn gốc, bốc mùi hôi thối.

Xét xử vụ án "Buôn bán hàng cấm" và "Tàng trữ hàng cấm"

Xét xử vụ án "Buôn bán hàng cấm" và "Tàng trữ hàng cấm"

18:06 , 26/02/2026

Sáng ngày 26/2, Toà án Nhân dân tỉnh Thanh Hoá mở phiên toà xét xử sơ thẩm vụ án "Buôn bán hàng cấm" và "Tàng trữ hàng cấm" quy định tại Khoản 3, Điều 190 và Khoản 1, Điều 191, Bộ Luật Hình sự 2015.

Thắp sáng niềm tin trên hành trình từ bỏ ma túy

Thắp sáng niềm tin trên hành trình từ bỏ ma túy

20:00 , 24/02/2026

Đối với nhiều người nghiện, từ bỏ ma túy là hành trình đầy giằng xé, đòi hỏi sự nỗ lực bền bỉ để vượt qua cơn lệ thuộc về thể chất, tâm lý, cũng như những ám ảnh, cám dỗ thường trực khi trở về đời sống bình thường. Và trên hành trình ấy, sự đồng hành, sẻ chia của những cán bộ, chiến sĩ quản lý Cơ sở cai nghiện trở thành động lực to lớn, tiếp thêm niềm tin, quyết tâm cho học viên, từng bước giúp họ chuẩn bị hành trang để tái hòa nhập cộng đồng, đoạn tuyệt với ma túy.

Chủ động phòng ngừa thanh thiếu niên vi phạm pháp luật

Chủ động phòng ngừa thanh thiếu niên vi phạm pháp luật

20:16 , 21/02/2026

Trước, trong và sau Tết Nguyên đán luôn là thời điểm tình hình an ninh trật tự tiềm ẩn nhiều yếu tố phức tạp. Đáng chú ý, vi phạm pháp luật trong lứa tuổi thanh, thiếu niên có nguy cơ gia tăng nếu thiếu sự quản lý, giáo dục kịp thời từ gia đình và xã hội. Tại Thanh Hóa, lực lượng công an đã và đang triển khai nhiều giải pháp nhằm chủ động phòng ngừa, hạn chế phát sinh tội phạm trong nhóm đối tượng này.

Xử lý 3 trường hợp điều khiển xe mô tô vi phạm trật tự, an toàn giao thông

Xử lý 3 trường hợp điều khiển xe mô tô vi phạm trật tự, an toàn giao thông

18:05 , 21/02/2026

Mới đây, phòng Cảnh sát giao thông Công an tỉnh Thanh Hoá tiếp nhận thông tin phản ánh của người dân về việc một số trường hợp vi phạm trật tự an toàn giao thông trên tuyến Quốc lộ 45, thuộc địa phận xã Thiệu Hoá. Lực lượng Cảnh sát giao thông đã nhanh chóng xác minh, xử lý các đối tượng vi phạm theo quy định.

Khởi tố vụ án giết người xảy ra tại phường Nghi Sơn

Khởi tố vụ án giết người xảy ra tại phường Nghi Sơn

11:06 , 19/02/2026

Tối 18/2/2026 (tức mùng 2 Tết nguyên đán Bính Ngọ), tại phường Nghi Sơn xảy ra một vụ nghi dùng vật liệu nổ tự chế, làm 10 người bị thương. Ngay sau khi nhận được thông tin, Thiếu tướng Tô Anh Dũng, Uỷ viên Ban Thường vụ Tỉnh uỷ, Giám đốc Công an tỉnh đã trực tiếp có mặt tại hiện trường, chỉ đạo các lực lượng khẩn trương triển khai công tác cứu nạn, cứu hộ và tổ chức điều tra, làm rõ vụ án.

Triệt phá đường dây mua bán, nấu cao hổ trái phép

Triệt phá đường dây mua bán, nấu cao hổ trái phép

11:10 , 14/02/2026

Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Thanh Hóa vừa ra Quyết định khởi tố vụ án, khởi tố bị can và bắt tạm giam đối với Hoàng Đình Đạt và Nguyễn Doãn Sơn để điều tra, làm rõ hành vi vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm liên quan đến hành vi mua bán, tàng trữ, nấu cao hổ trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa.

Truy xét nhanh, bắt giữ đối tượng cướp giật tài sản chỉ sau 2h gây án

Truy xét nhanh, bắt giữ đối tượng cướp giật tài sản chỉ sau 2h gây án

18:05 , 13/02/2026

Phòng Cảnh sát hình sự, Công an tỉnh Thanh Hoá vừa phối hợp với Công an phường Đông Sơn tiến hành truy xét nhanh, bắt giữ khẩn cấp đối tượng Nguyễn Văn Thu, sinh năm 1994, thường trú tại xã Thiệu Hoá về tội cướp giật tài sản chỉ sau 2 giờ gây án.

Bắt 5 đối tượng mua bán, vận chuyển lợn dương tính với dịch tả lợn châu Phi

Bắt 5 đối tượng mua bán, vận chuyển lợn dương tính với dịch tả lợn châu Phi

18:17 , 12/02/2026

Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh vừa khởi tố, bắt giam 5 đối tượng mua bán, vận chuyển lợn dương tính với dịch tả lợn châu Phi.

Khởi tố 26 đối tượng sản xuất, kinh doanh, mua bán thực phẩm chức năng và thuốc giả

Khởi tố 26 đối tượng sản xuất, kinh doanh, mua bán thực phẩm chức năng và thuốc giả

16:00 , 10/02/2026

Phòng Cảnh sát kinh tế, Công an tỉnh Thanh Hóa vừa triệt xóa 2 đường dây sản xuất, kinh doanh, buôn bán hàng giả là thực phẩm chức năng, thuốc chữa bệnh có quy mô lớn, tính chất phức tạp, bắt giữ 26 đối tượng có liên quan, thu giữ hơn 8.000 hộp thuốc, thực phẩm chức năng các loại cùng số lượng lớn máy móc, thiết bị.