Các địa phương tích cực xử lý công trình xây dựng trái phép

Theo báo cáo của Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Thanh Hóa về việc kết quả rà soát các tổ chức, cá nhân xây dựng công trình trái phép trên đất nông nghiệp, hiện trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa còn hơn 11.370 vụ vi phạm xây dựng các công trình trái phép trên diện tích gần 155 ngàn ha đất nông nghiệp nhưng chưa được xử lý, giải quyết dứt điểm. Trong đó, có 9763 hộ gia đình, cá nhân xây dựng công trình trái phép trên diện tích hơn 124 ngàn ha đất, 94 tổ chức vi phạm xây dựng công trình trái phép trên 7.500 ha đất và 1.517 các tổ chức, cá nhân, xây dựng công trình trái phép trên diện tích gần 23 ngàn ha đất nông nghiệp đã giao cho các Công ty nông, lâm nghiệp, các Ban quản lý rừng phòng hộ.

Để xảy ra tình trạng trên trước hết do công tác quản lý đất đai, xây dựng ở một số địa phương, đơn vị còn yếu, thiếu quyết liệt trong xử lý những vi phạm. Điển hình như tại xã Tân Trường, thị xã Nghi Sơn có tới 194 công trình xây dựng trái phép trên đất nông nghiệp, đất rừng. Trong đó, có 60 trường hợp được phát hiện xây dựng sau ngày 1/7/2014, cá biệt tới 16 hộ xây dựng trái phép từ năm 2020 trở lại. Hiện nay, UBND xã Tân Trường đã xác minh thời điểm vi phạm của các trường hợp xây dựng trái phép, lập hồ sơ, có biện pháp xử lý cụ thể. Đồng thời, xã tiến hành kiểm điểm, làm rõ trách nhiệm quản lý về trật tự xây dựng trên địa bàn.

Ông Nguyễn Anh Hùng, Chủ tịch UBND xã Tân Trường, thị xã Nghi Sơn, tỉnh Thanh Hoá cho biết: "Đối với Tân Trường việc vi phạm trải dài qua nhiều thời kỳ, chúng tôi nhận thấy trách nhiệm của mình chưa sát sao, chưa xử lý ngay lúc ban đầu. Từ 2022 đến nay chúng tôi kiên quyết không để xảy ra vi phạm".

Bên cạnh đó, theo các địa phương, để xảy ra tình trạng vi phạm này có yếu tố từ việc thực hiện chủ trương dồn điển đổi ruộng đất qua các thời kỳ, các địa phương đã quy hoạch phần diện tích đất khó giao, hiệu quả thấp để chuyển sang các mô hình sản xuất nhằm tăng thu nhập. 

Nhiều người dân lợi dụng chủ trương tự ý thay đổi mục đích sử dụng đất, xây dựng công trình không phép trên đất nông nghiệp; nhiều hộ lợi dụng san lấp mặt bằng, mở rộng diện tích xây dựng đưa gia đình tới sinh sống. Vi phạm này tồn tại trong một thời gian dài, ảnh hưởng đến công tác quản lý đất đai và các quy hoạch tại địa phương. Điều đáng nói là công tác phát hiện, xử lý vi phạm không kịp thời, thiếu dứt điểm, gây bức xúc trong dư luận nhân dân.

Ông Mai Văn Bền, Phó Chủ tịch UBND xã Hưng Lộc, huyện Hậu Lộc, tỉnh Thanh Hóa cho biết: "Bà con lợi dụng khu đất nhỏ nay xây nhà lớn, trục lợi chính sách đền bù của nhà nước. Xã đã vận động, tuyên truyền đến từng hộ nhưng nhiều hộ vẫn cố tình vi phạm".

Để chấn chỉnh, khắc phục và giải quyết những vi phạm này, UBND tỉnh Thanh Hóa đã ban hành nhiều văn bản chỉ đạo, hướng dẫn đối với từng trường hợp theo mốc thời gian để xử lý dứt điểm vi phạm trước đây, đồng thời ngăn chặn những vi phạm mới phát sinh. 

Theo đó, đối với trường hợp vi phạm xây dựng trên đất nông nghiệp trước ngày 1/7/2014 phù hợp với quy hoạch sử dụng, kế hoạch sử dụng đất thì giữ nguyên hiện trạng, các địa phương hướng dẫn các hộ thực hiện các bước theo quy định pháp luật. Đối với 3.080 trường hợp đã xây dựng công trình trái phép trên đất nông nghiệp sau ngày 1/7/2014, yêu cầu các địa phương tiếp tục rà soát thời hiệu của từng trường hợp vi phạm, làm cơ sở lập hồ sơ xử lý nghiêm. Trường hợp, hành vi, đối tượng vi phạm đã hết thời hiệu xử phạt vi phạm hành chính, UBND cấp xã thực hiện biện pháp khắc phục hậu quả, tháo dỡ công trình vi phạm theo đúng quy định của pháp luật.

Bà Trương Quỳnh Trang, Phó trưởng phòng Tài nguyên và Môi trường huyện Bá Thước, tỉnh Thanh Hoá cho biết: "Huyện đã chỉ đạo các xã, thị trấn, tăng cường tuyên truyền, vận động để các hộ gia đình hiểu rõ vi phạm về xây dựng, đồng thời ban hành quyết định xử phạt hành chính, kiên quyết xử lý, cưỡng chế tháo dỡ công trình vi phạm".

Để giải quyết các công trình xây dựng trái phép trên đất nông nghiệp, các địa phương cần vào cuộc quyết liệt, trách nhiệm hơn nữa. Địa phương nào còn để phát sinh vi phạm, lãnh đạo địa phương đó phải chịu trách nhiệm kiểm điểm vai trò của người đứng đầu trước tập thể, nhân dân.