Chiếu cói Quảng Xương

Là địa phương có diện tích đất bãi bồi ven sông lớn, với những cánh đồng cói trải dài, xã Quảng Phúc, huyện Quảng Xương đã duy trì và phát triển nghề dệt chiếu cói hơn 50 năm nay. Công việc này đã và đang đem lại thu nhập ổn định cho hàng nghìn lao động tại địa phương.

Hiện nay, huyện Quảng Xương có 550 ha diện tích đất trồng cói, tập trung ở các xã: Quảng Phúc, Quảng Trường, Quảng Khê, Quảng Long, Quảng Ngọc và Quảng Văn. Sản lượng cói toàn huyện đạt gần 7.000 tấn/ năm. Nhằm nâng cao hiệu quả kinh tế từ nghề trồng và chế biến sản phẩm cói, những năm qua huyện Quảng Xương đã có nhiều cơ chế khuyến khích, động viên, tạo điều kiện cho những hộ có tâm huyết với nghề được vay vốn để đầu tư mua máy dệt, mở rộng cơ sở sản xuất, tạo việc làm và thu nhập ổn định cho nhiều lao động nông thôn.

Trước những đổi thay của thời cuộc, sản phẩm chiếu cói truyền thống từng mất dần thị trường. Để những cánh đồng cói lại xanh tốt, trường tồn với vùng đất này, không ít người con Quảng Xương sinh ra từ cói, lớn lên nhờ cói, chứng kiến sự "chìm nổi" của cói, đã tiên phong tìm hướng đi, định vị lại chỗ đứng cho cây cói và sản phẩm từ cói.

Nghề dệt chiếu không quá khó nhưng rất vất vả vì phải trải qua nhiều công đoạn, từ thu hoạch, đem phơi, phân loại, xe lõi đến nhuộm màu rồi mới mang vào máy để dệt. Khi dệt đòi hỏi người thợ phải xử lý thật tinh ý, sao cho các đường bẻ mép, bắt biên gọn gàng đều tắp. Do có sự đa dạng về mẫu mã, bền về chất lượng nên trong nhiều năm qua, chiếu cói Quảng Xương không chỉ thu hút được khách hàng trong tỉnh mà còn chiếm lĩnh ở thị trường ngoài tỉnh như: Ninh Bình, Nam Định, Nghệ An, thành phố Hồ Chí Minh, Hưng Yên và các tỉnh lân cận khác...

Trải qua hơn 50 năm tồn tại với biết bao nhiêu thăng trầm, giờ đây, người dân Quảng Xương không đơn thuần chỉ dệt chiếu cói. Nhiều sản phẩm từ cói đã được đôi bàn tay tài hoa, khối óc giàu sáng tạo của những người thợ "nâng đời", trở thành mặt hàng thủ công mỹ nghệ với những nét hoạ tiết, hoa văn khác nhau dành cho xuất khẩu.

Xác định nghề sản xuất chiếu cói là khâu quan trọng trong vấn đề giải quyết việc làm, nâng cao thu nhập cho người dân, huyện Quảng Xương đang tiếp tục chỉ đạo các xã làm nghề, quan tâm xúc tiến thương mại nhằm tìm kiếm thị trường tiêu thụ sản phẩm; tạo điều kiện về thủ tục hành chính để các hộ được vay vốn ưu đãi đầu tư mở rộng sản xuất; đầu tư cơ sở hạ tầng cho thông thương hàng hóa; duy trì và mở rộng vùng trồng cói, đáp ứng yêu cầu về nguồn nguyên liệu tại chỗ cho sản xuất; phấn đấu xây dựng chiếu cói Quảng Xương trở thành sản phẩm OCOP trong tương lai.

Mới đây các hộ sản xuất chiếu cói tại xã Quảng Phúc đã vinh dự được UBND tỉnh công nhận là làng nghề truyền thống. Đây là cơ sở và niềm tin để người dân Quảng Phúc tiếp tục gắn bó, gìn giữ và phát triển nghề; qua đó ngày càng nâng cao hơn nữa chất lượng, mẫu mã và giá trị của sản phẩm đến với khách hàng trong và ngoài tỉnh, khẳng định một thương hiệu chiếu cói uy tín của Xứ Thanh.