Doanh nghiệp xoay sở ứng phó khi giá cước vận tải biển tăng cao

Chỉ vừa mới đón tin vui khi đơn hàng quay trở lại những tháng đầu năm 2024 thì doanh nghiệp này lại phải đối diện với thách thức khi cước vận chuyển tăng gấp nhiều lần so với thời điểm cuối năm trước.

Đại diện doanh nghiệp cho biết, bình quân mỗi tháng đơn vị xuất khẩu khoảng 50 container hàng thủy sản, chủ yếu là thị trường châu Âu theo hình thức hợp đồng CIF, nghĩa là bên bán trả cước vận chuyển. Thời điểm này năm ngoái, giá cước vận tải ở mức 1.800 USD/container, thì hiện nay, giá cước và các phụ phí khác đã tăng lên tới 8.700 USD/container, đồng nghĩa với mỗi tháng doanh nghiệp mất thêm khoảng 7 tỷ đồng chi phí vận chuyển. Thời gian giao hàng cũng bị chậm do nhiều hãng tàu phải điều chỉnh lịch trình, khiến dòng vốn quay vòng của doanh nghiệp gặp nhiều khó khăn.

Ông Lê Quý Việt, Chủ tịch Hội đồng quản trị Công ty cổ phần xuất nhập khẩu thuỷ sản Thanh Hoá cho biết: "Chúng tôi đã phải thay đổi tái cấu trúc lại các dòng sản phẩm, tái cấu trúc thị trường, ưu tiên cho các nước ở châu Á như Trung Quốc, Nhật Bản, Hàn Quốc và đi vào thị trường Đông Nam Á và thực sự may mắn mối quan hệ khách hàng lâu năm nên cũng được khách hàng chia sẻ cùng vượt qua khó khăn".

Một số công ty vận tải biển tuyến Mỹ và châu Âu cho biết, hiện nay giá cước vận chuyển từ Việt Nam sang các thị trường này khoảng 4.000 - 4.500 USD/container và bị áp phụ phí khoảng 1.500 - 3.000 USD/container, và đang tiếp tục tăng gấp nhiều lần so với cuối năm ngoái. Mức phí trên đang tác động không nhỏ tới tất cả lĩnh vực xuất nhập khẩu như gỗ, thuỷ sản, nông sản, dệt may, da giày, sản phẩm điện - điện tử.

Ông Trần Văn Tú, Giám đốc kinh doanh Công ty cổ phần chế biến và xuất khẩu Nông Sản Việt, tỉnh Thanh Hoá cho biết thêm: "Do tình hình cước biển tăng nên khách hàng chần chừ và có khách dừng nhập hàng, chúng tôi cũng thường xuyên trao đổi với khách hàng để nắm bắt tình hình, thương lượng hỗ trợ giá cước để tránh tồn kho hàng".

Dù bán hàng với hình thức CIF, nghĩa là bên bán trả cước vận chuyển, hay FOB - bên mua thanh toán cước vận chuyển thì bất lợi vẫn nằm nhiều ở phía các doanh nghiệp vì lợi nhuận bị thu hẹp, thậm chí đối diện nguy cơ mất khách hàng khi đối tác dừng mua hoặc tìm đơn hàng ở những thị trường ít bị ảnh hưởng.

Không chỉ tác động trực tiếp đến các doanh nghiệp xuất khẩu, việc tăng chi phí vận tải biển đang tác động làm tăng giá cả các nguyên vật liệu đầu vào phục vụ hoạt động sản xuất kinh doanh gây khó cho kế hoạch phục hồi của các doanh nghiệp. Trong bối cảnh này, các chuyên gia kinh tế khuyến nghị các doanh nghiệp cần chủ động liên hệ, làm việc với đối tác để thương lượng lại giá cả, thời gian vận chuyển. Khi ký kết đàm phán hợp đồng nên có điều khoản về bồi thường, miễn trách nhiệm trong các tình huống khẩn cấp để tránh rủi ro, tổn thất có thể xảy ra. Ngoài ra, cũng cần phải chủ động các phương án vận chuyển khác, đa dạng hóa thị trường để hạn chế ảnh hưởng đối với chuỗi cung ứng.