Độc đáo Hàn Sơn

Quần thể Di tích văn hóa và danh thắng Phong Mục - Hàn Sơn nằm bên hữu ngạn sông Lèn - một chi lưu của sông Mã. Ở vị trí ngã ba sông, nơi một con gà gáy 5 huyện đều nghe nên từ xa xưa, vùng đất này đã là nơi gặp gỡ của các dòng chảy văn hóa. Đạo Mẫu - tín ngưỡng văn hóa bản địa đặc trưng của người Việt xuất hiện tại Triệu Lộc từ rất sớm, góp phần hình thành nên tín cụm di tích danh thắng Hàn Sơn - Phong Mục nổi tiếng nhiều thế kỷ. 

Được công nhận Di tích cấp tỉnh từ năm 1994, cụm di tích - thắng cảnh Hàn Sơn - Phong Mục là hệ thống các công trình thờ đạo Mẫu có lịch sử lâu đời, bao gồm: Đền Mẫu Thoải, đền Quan Giám Sát, đền Cô Tám và đền Cô Đôi. Trong đó, đền thờ Mẫu Thoải Phong Mục là công trình chính, được xây dựng theo kiến trúc 5 cung, thờ tam tòa Thánh Mẫu và các thần nhân có công dựng nước, lập làng.

Trước đây, các công trình thuộc Quần thể Di tích và danh thắng Phong Mục- Hàn Sơn uy nghi, bề thế. Trải qua thời gian, các công trình bị hư hỏng, xuống cấp nghiêm trọng, một số đền, điện chỉ còn nền móng. Được sự phê duyệt của các cấp có thẩm quyền, những năm qua, chính quyền và Nhân dân xã Triệu Lộc từng bước trùng tu, tôn tạo Quần thể Di tích này, đặc biệt ở hai hạng mục đền Mẫu Thoải và đền Cô Tám; đồng thời nỗ lực tổ chức tốt các hoạt động lễ hội gắn với dịch vụ du lịch, hướng tới đưa lễ hội Hàn Sơn trở thành sự kiện văn hóa nổi bật của huyện Hậu Lộc nói riêng, tỉnh Thanh Hóa nói chung.

Việc phát huy giá trị Quần thể Di tích - danh thắng Hàn Sơn - Phong Mục không chỉ phục vụ nhu cầu tín ngưỡng của người dân và du khách thập phương, thúc đẩy việc phát triển du lịch tâm linh trên địa bàn huyện Hậu Lộc mà còn góp phần gìn giữ những giá trị văn hóa tốt lành của quê hương, đất nước cho thế hệ con cháu mai sau.