Giáo dục văn hóa ứng xử: Cần cái tâm của người thầy
Những ứng xử thiếu kiềm chế của giáo viên trong việc xử lý tình huống sư phạm đã khiến cho câu chuyện văn hóa ứng xử trong nhà trường được bàn luận sôi nổi trên các diễn đàn. GD hành vi giao tiếp, ứng xử văn hóa trong nhà trường là việc làm cần thiết và vô cùng quan trọng.
Giáo viên ảnh hưởng lớn đến nhân cách học sinh
Theo TS Hoàng Gia Trang, Phó Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu - Ứng dụng Khoa học GD, Trường ĐH GD (ĐHQG Hà Nội), lứa tuổi HS THCS,THPT đang có những biến đổi mạnh mẽ về tâm sinh lý. Các em có nhu cầu thể hiện bản thân trước mọi người. Trong một số trường hợp, HS có hành vi sai lệch để tỏ rõ bản lĩnh trước HS khác. Điều đó gây nên những bất ổn trong trường học và ảnh hưởng đến tâm lý HS cũng như văn hóa chung nhà trường. Những hành vi lệch chuẩn rất cần được hỗ trợ, phòng ngừa nhằm xây dựng mối quan hệ lành mạnh giữa các em.
Theo TS Hoàng Gia Trang, nhà giáo có vị trí và ảnh hưởng lớn đến nhân cách HS. Mỗi lời nói, việc làm, hành vi ứng xử của GV đều tác động trực tiếp đến các em. Vì thế có thể nói rằng, GV là hình mẫu cho HS, là chuẩn mực để HS làm theo và tạo nên sự tôn trọng yêu mến thầy cô giáo xuất phát từ tâm thức của học trò.
Đồng quan điểm, cô Lê Thị Thanh Huyền, Trường Tiểu học Thụy Lâm A, Đông Anh (Hà Nội) cho rằng: Mọi hành vi ứng xử sẽ chỉ có giá trị khi nó xuất phát từ cái tâm của con người với con người. Bên cạnh những bài học đạo đức trong nhà trường, hay những tiết GD khác trên lớp, con đường nhanh nhất nhưng hiệu quả nhất để GD các con chính là cái tâm trong sáng của người thầy. Mọi bài học đạo đức, mọi lời giáo huấn cũng không bao giờ bằng cách người thầy dùng chính cái tâm trong sáng của mình để làm gương cho học trò.
Giáo dục bằng sự hiểu biết, trái tim yêu thương
Cô Lê Thị Thanh Huyền phân tích, việc GD văn hóa cho HS cần phải giúp các em nhận thức rõ những nét đẹp trong các ứng xử văn hóa. Phải nhìn thấy giá trị của những hành vi đó thì HS mới tiếp nhận nó một cách tự nhiên. GD hành vi có văn hóa chính là dạy cư xử sao cho đẹp, hướng các em tới việc sử dụng hợp lý các hành vi ứng xử phù hợp hoàn cảnh. Biết như thế nào là hành vi đẹp, ý nghĩa của việc sử dụng những hành vi ấy trong cuộc sống như thế nào sẽ có tác dụng không nhỏ đối với việc thúc đẩy HS sử dụng chúng trong cuộc sống. Giúp HS phân biệt được những chuẩn mực hành vi để sử dụng chúng đúng lúc và đúng cách.
Hơn ai hết, khi GD cho HS, người thầy luôn luôn phải tự bồi dưỡng hiểu biết và vốn sống để mình trước hết phải là người có văn hóa và cư xử có văn hóa. Đừng vì bất kỳ một lời sáo rỗng nào để mong GD những đứa trẻ của bạn. Chỉ có lòng chân thành, sự hiểu biết, trái tim yêu thương và nhân ái cộng với tính gương mẫu mới có thể giúp GV đạt được hiệu quả trong hoạt động GD.
Theo TS Hoàng Gia Trang, cần xây dựng giá trị, niềm tin vào trường học hướng người học là trung tâm, đóng vai trò chủ chốt trong viêc tạo dựng nên giá trị nhà trường. Các mối quan hệ chủ đạo trong môi trường học đường gồm GV - HS, HS - HS, GV và cán bộ quản lý. Cần tạo lập được niềm tin của HS và GV vào nhà trường. Muốn vậy sự chuẩn bị của đội ngũ quản lý, GV và nhân viên trường học là yếu tố rất quan trọng. Điều này đòi hỏi mỗi thầy cô giáo phải thực sự gương mẫu và là tấm gương sáng về đạo đức và lối sống cho HS noi theo.
Theo cô giáo Lê Thị Thanh Huyền, hành vi giao tiếp, ứng xử văn hóa trong nhà trường chính là một căn cứ để đánh giá sự phát triển và văn minh của xã hội. GD những hành vi giao tiếp, ứng xử văn hóa trong nhà trường là một việc làm cần thiết và vô cùng quan trọng. Nó đòi hỏi sự chung tay của toàn xã hội. Chúng ta không thể bỏ mặc nhà trường, bỏ mặc thầy cô loay hoay tìm cách để GD HS. Bản thân mỗi cơ quan trong xã hội, mỗi ban ngành trong xã hội, mỗi người và cả các thầy, cô giáo đều cần bắt tay làm với tinh thần trách nhiệm cao.
Lê Đăng/Báo Giáo dục & Thời đại
Bài viết cùng chuyên mục
Đọc thêm
Chủ động bảo vệ học sinh trước rủi ro trên môi trường số
Thời gian qua, các trường học trên địa bàn Thanh Hóa đã chủ động, tăng cường tuyên truyền, giáo dục và trang bị kỹ năng số cho học sinh, giúp các em nâng cao khả năng tự bảo vệ trên môi trường mạng, phát triển lành mạnh, tích cực. Tuy nhiên, để đạt hiệu quả bền vững, đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ, đồng bộ giữa các cơ quan chức năng, nhà trường và gia đình.
Liên kết đào tạo – Nâng cao chất lượng nguồn nhân lực
Trước yêu cầu ngày càng cao của thị trường lao động, các cơ sở giáo dục nghề nghiệp tại Thanh Hóa đang đẩy mạnh liên kết với doanh nghiệp, giúp học viên vừa nắm vững chuyên môn, vừa rèn luyện kỹ năng thực tiễn. Cách làm này không chỉ nâng cao chất lượng đào tạo mà còn mở rộng cơ hội việc làm sau tốt nghiệp.
Phân luồng học sinh - tôn trọng lựa chọn cá nhân
Bộ Giáo dục và Đào tạo vừa ban hành Thông tư số 16 quy định về hướng nghiệp và phân luồng trong giáo dục.
Học sinh Thanh Hóa ghi dấu ấn tại Cuộc thi khoa học kỹ thuật quốc gia
Tại Cuộc thi nghiên cứu khoa học kỹ thuật cấp quốc gia dành cho học sinh THCS và THPT năm học 2025 - 2026, hai học sinh Trường THPT Chuyên Lam Sơn là Mai Hoàng Đăng Sơn và Lại Quốc Khánh đã xuất sắc giành giải Nhì. Dự án của 2 em Vũ Xuân Thịnh và Nguyễn Hoàng Anh, Trường THPT Hàm Rồng đoạt giải Tư. Kết quả này khẳng định chất lượng giáo dục và nghiên cứu khoa học của học sinh trong tỉnh.
Nhiều trường Đại học, Cao đẳng mở rộng quy mô đào tạo
Đến thời điểm này, các trường Đại học, Cao đẳng trên địa bàn tỉnh Thanh Hoá đã công bố chỉ tiêu, phương án tuyển sinh năm 2026. Theo đó, nhiều trường đã mở rộng quy mô đào tạo, mở thêm ngành đào tạo mới, đáp ứng nhu cầu thị trường lao động, yêu cầu mới của xã hội.
Tăng cường trang bị kiến thức, kỹ năng tự bảo vệ trên không gian mạng cho học sinh
Thời gian qua, các trường học trên địa bàn Thanh Hóa đã quan tâm đẩy mạnh công tác tuyên truyền, giáo dục, trang bị kỹ năng cho học sinh để các em có thể tự bảo vệ mình trên môi trường mạng, giúp các em phát triển lành mạnh, tích cực. Tuy nhiên, để đạt kết quả tốt, cần phải có sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan chức năng liên quan, nhà trường và gia đình.
13 đại học Việt Nam có ngành lọt bảng xếp hạng thế giới
Việt Nam vừa ghi dấu ấn trên bản đồ giáo dục thế giới khi 13 đại học được QS - một tổ chức của Anh Quốc, chuyên về các hoạt động trong lĩnh vực giáo dục và du học, xếp hạng theo ngành năm 2026, mức cao nhất từ trước tới nay. Đây cũng là năm có một số trường lần đầu góp mặt.
Đổi mới công tác ôn tập để thích ứng với kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026
Bộ Giáo dục và Đào tạo đã ban hành Quy chế tuyển sinh đại học năm 2026 với nhiều điểm mới, tập trung đánh giá năng lực thực chất của học sinh; tăng yêu cầu vận dụng, giảm ghi nhớ máy móc. Trước thay đổi này, các trường THPT trên địa bàn Thanh Hóa đã chủ động đổi mới phương pháp ôn tập theo hướng lấy học sinh làm trung tâm, chú trọng rèn luyện kỹ năng, giúp học sinh thích ứng tốt với cấu trúc đề thi mới và hướng tới đạt kết quả cao trong kỳ thi sắp tới.
Bộ Giáo dục sẽ sửa quy định dạy thêm, học thêm
Bộ Giáo dục và Đào tạo đang lấy ý kiến sửa đổi Thông tư 29 về dạy thêm, học thêm theo hướng không cấm nhưng tăng cường quản lý, hạn chế tiêu cực và bảo đảm quyền học tập. Dự thảo nhấn mạnh việc cho phép các hoạt động dạy thêm chính đáng, không hạn chế nhu cầu học tập hợp pháp của học sinh và quyền giảng dạy của giáo viên, đồng thời siết chặt quản lý nhằm ngăn chặn dạy thêm trá hình, ép buộc hoặc trục lợi.
Xã Tân Ninh khởi động trở lại dự án trường học dang dở
Dự án nhà lớp học 1 tầng 6 phòng tại Trường Mầm non Vân Sơn, trước đây thuộc xã Vân Sơn, huyện Triệu Sơn, nay thuộc xã Tân Ninh, tỉnh Thanh Hóa được khởi công từ tháng 9/2022. Sau thời gian dài bị bỏ dang dở, hiện nay công trình đã được địa phương quyết định khởi động trở lại.
Bình luận
Thông báo
Bạn đã gửi thành công.