Đường dây nóng: 0237 3721150

Gương mặt của tổ tiên xa xưa nhất của loài người được tiết lộ

Hộp sọ 3,8 triệu năm tuổi được xác định thuộc về một người đàn ông trưởng thành, tổ tiên của "Lucy" – một trong những hóa thạch được thế giới biết đến nhiều nhất. Lần đầu tiên, khuôn mặt của tổ tiên xa xưa nhất của loài người chúng ta đã được tiết lộ. Các nhà khoa học gọi người tiền sử (Hominin) giống vượn là "biểu tượng tiến hóa của loài người".

31/08/2019 19:46

 

Gương mặt của tổ tiên xa xưa nhất của loài người được tiết lộ - 1
 

Nhấn để phóng to ảnh

Người đàn ông trưởng thành này hay MRD được xác định có nguồn gốc từ một giống người tiền sử có tên Australopithecus anamensis – đã từng xuất hiện ở các cao nguyên Ethiopia từ hàng triệu năm trước. Giống người này chính là tổ tiên của “Lucy” – một trong những hóa thạch nổi tiếng nhất thế giới, từng xuất hiện ở cùng một địa điểm ở khoảng thời gian 3,2 triệu năm trước.

Hai giống người tiền sử cùng tồn tại trong 100.000 năm, đập tan nhận định của nghiên cứu trước đó, cho rằng giống người lớn tuổi hơn sẽ nhường chỗ cho những giống người mới. Giống người xuất hiện trước, nguồn gốc của MRD, chính là giống người xuất hiện sớm nhất được phát hiện cho đến nay, là một phần trong cây tiến hóa của loài người.

Yohannes Haile-Selassie, người lãnh đạo nhóm người nghiên cứu đến từ Bảo tàng Lịch sử Tự nhiên Cleveland cho hay “Giống người này chính là giống người đánh dấu sự thay đổi rõ rệt trong tiến hóa của loài người trong suốt Thế Thượng Tân.”

Giống người này đã được biết đến trước đó thông qua các mảnh răng và hàm có niên đại từ 2,4 đến 3,9 triệu năm trước, được tìm thấy ở Kenya và Ethiopia. Tuy nhiên, cho đến hiện tại, hình dáng của giống người này vẫn là một bí ẩn.

 

Gương mặt của tổ tiên xa xưa nhất của loài người được tiết lộ - 2
 

Nhấn để phóng to ảnh

Bước đột phá đến vào năm 2016 khi hàm trên của mẫu vật được một công nhân địa phương tìm thấy ở khu vực Afar, Ethiopia, cách hóa thạch Lucy khoảng 55km. Sau đó, phần còn lại của hộp sọ cũng được tìm thấy.

Tiến sĩ Haile-Selassie chia sẻ “Tôi không thể tin vào mắt mình khi phát hiện ra phần còn lại của hộp sọ. Đó là khoảnh khắc “Eureka” của đời tôi và cũng là khoảnh khắc khi giấc mơ trở thành sự thật.”

Với hộp sọ đầu tiên được phát hiện này, các nhà khoa học giờ đây đã có thể xác định các đặc điểm khuôn mặt chưa-từng-thấy-trước-đây. Có một số đặc điểm tương đồng với Lucy nhưng cũng có một số đặc điểm khác biệt đáng kể, tương đồng với các nhóm nguyên thủy như Ardipithecusus và Sahelanthrop hơn.

Tiến sĩ Haile-Selassie nói “MRD có các đặc điểm nguyên thủy và riêng từng loài trên cả khuôn mặt và hộp sọ. Tôi chưa từng nghĩ sẽ được thấy tất cả các đặc điểm này trên cùng một mẫu vật.”

Giống người Anamensis đã được chúng ta biết đến khá nhiều tuy nhiên đây lại là hộp sọ đầu tiên mà chúng ta tìm thấy. Cuối cùng cũng đã có thể trả cho cái tên một khuôn mặt rõ ràng.”

Hộp sọ được phát hiện tại khu vực Woranso-Mille của Ethiopia, nơi nhiều xương Hominin đã được khai quật. 230 mẫu vật Hominin đã được tìm thấy ở đây, hầu hết có niên đại 3,8 đến 3 triệu năm tuổi.

Stephanie Melillo từ viện Max Planck cho biết “Cho đến bây giờ, vẫn tồn tại một khoảng cách lớn giữa tổ tiên loài người cổ xưa nhất được biết đến, khoảng 6 triệu năm tuổi và các giống người gần niên đại với “Lucy”, xuất hiện trong khoảng 2-3 triệu năm trước. Một trong những khía cạnh thú vị của khám phá lần này là cách nó kết nối không gian hình thái giữa hai nhóm người kể trên.”

Những mẫu vật còn sót lại được xác định niên đại bằng cách sử dụng khoáng chất trong các lớp đá núi lửa gần đó.

Các nhà khoa học kết luận rằng MRD có thể đã sống gần một đồng bằng, có một con sống chảy vào hồ. Nơi đó có thể có cảnh quan đứt gãy mạnh với những sườn đồi dốc và núi lửa phun trào, phủ đầy tro và dung nham. Con sông có thể sẽ chảy từ các cao nguyên trong vùng cao nguyên Ethiopia.

Naomi Levin, đồng tác giả nghiên cứu đến từ Đại học Miami nói “MRD sống gần một cái hồ rộng lớn nằm ở một vùng khô cằn. Chúng tôi rất mong muốn có thể thực hiện nhiều nghiên cứu hơn ở khu vực này để hiểu thêm về môi trường nơi MRD đã từng sống, mối quan hệ với biến đổi khí hậu và những ảnh hưởng của biến đổi khí hậu lên sự tiến hóa của con người.”

Người nam ở cả hai giống người này đều có chiều cao khoảng 1,5m và cân nặng khoảng 45kg. Người nữ cao khoảng hơn 1m và nặng khoảng 28kg.

Các nhà khoa học hiện đang tìm hiểu cách các giống người này tương tác và có hay không việc họ tranh giành thức ăn và không gian.

Giáo sư Fred Spoor, từ Bảo tàng Lịch sử Tự nhiên London, người không tham gia vào nghiên cứu cho biết “Hộp sọ chính là sự bổ sung tuyệt vời nhất cho hồ sơ hóa thạch. Hộp sọ được tìm thấy lần này có lẽ sẽ trở thành một trong số các biểu tượng “đáng ăn mừng” về sự tiến hóa của loài người.”

Hoài Anh/Dân Trí

Theo The Independence


Ý kiến bạn đọc

Xem thêm bình luận

Đọc thêm

Mô hình “Chợ số - Nông thôn số” góp phần lan tỏa kỹ năng số cho cộng đồng

Mô hình “Chợ số - Nông thôn số” góp phần lan tỏa kỹ năng số cho cộng đồng

08:52 , 25/05/2026

“Chợ số - Nông thôn số” là một trong những mô hình trong phong trào “Bình dân học vụ số”. Tại các chợ, người dân được hướng dẫn cài đặt và khai thác sử dụng hiệu quả các nền tảng số như ứng dụng VNeID, thanh toán QR, kinh doanh trên sàn thương mại điện tử để phục vụ công tác và nhu cầu tiện ích trên môi trường mạng. Thời gian qua, mô hình này đã được các địa phương tại Thanh Hóa triển khai xây dựng nhằm lan tỏa kỹ năng số cho cộng đồng.

Thủ tục cấp mã BIN được thực hiện trực tuyến qua Cổng Dịch vụ công quốc gia

Thủ tục cấp mã BIN được thực hiện trực tuyến qua Cổng Dịch vụ công quốc gia

08:40 , 25/05/2026

Theo Thông tư số 12/2026 của Ngân hàng nhà nước, từ ngày 4/7/2026, tổ chức phát hành thẻ có thể thực hiện thủ tục đề nghị cấp mã tổ chức phát hành thẻ ngân hàng (mã BIN) theo hình thức trực tuyến trên Cổng Dịch vụ công quốc gia. Quy định mới cũng rút ngắn thời gian xử lý hồ sơ từ 5 ngày xuống còn 3 ngày làm việc.

Sắp đấu giá 77 tên miền “.vn” ngắn, đẹp

Sắp đấu giá 77 tên miền “.vn” ngắn, đẹp

08:38 , 25/05/2026

Bộ Khoa học và Công nghệ vừa ban hành quyết định sửa đổi, bổ sung danh sách tên miền quốc gia Việt Nam “.vn” triển khai đấu giá và kế hoạch tổ chức đấu giá quyền sử dụng tên miền quốc gia Việt Nam “.vn” đợt 2 năm 2026. Đợt này sẽ đưa 77 tên miền quốc gia “.vn” ra đấu giá dự kiến được tổ chức trong hai ngày 22-23/6/2026 sau khi hoàn tất thủ tục lựa chọn tổ chức hành nghề đấu giá tài sản theo quy định.

Triển khai ứng dụng trí tuệ nhân tạo trên nền tảng eTax Mobile

Triển khai ứng dụng trí tuệ nhân tạo trên nền tảng eTax Mobile

09:40 , 24/05/2026

Cục Thuế đang triển khai ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trên nền tảng eTax Mobile nhằm hỗ trợ cá nhân, hộ kinh doanh kê khai thuế nhằm rút ngắn thời gian thực hiện xuống còn khoảng 1-2 phút.

Việt Nam lần đầu vào Top 50 hệ sinh thái khởi nghiệp toàn cầu

Việt Nam lần đầu vào Top 50 hệ sinh thái khởi nghiệp toàn cầu

09:38 , 24/05/2026

Báo cáo Chỉ số hệ sinh thái khởi nghiệp toàn cầu 2026 do StartupBlink công bố cho thấy hệ sinh thái khởi nghiệp sáng tạo của Việt Nam tiếp tục cải thiện mạnh mẽ cả về thứ hạng và tốc độ phát triển.

Hoàn thành kết nối cơ sở dữ liệu quốc gia trong tháng 9

Hoàn thành kết nối cơ sở dữ liệu quốc gia trong tháng 9

09:30 , 24/05/2026

Chính phủ yêu cầu các Bộ, ngành, địa phương đẩy nhanh tiến độ phát triển hạ tầng số, xây dựng và kết nối các cơ sở dữ liệu quốc gia, chuyên ngành với Trung tâm dữ liệu quốc gia, đồng thời hoàn thiện các nền tảng quản trị dữ liệu phục vụ chuyển đổi số và cải cách thủ tục hành chính trong năm nay. Đây là nội dung trong kết luận Phiên họp lần thứ ba năm nay của Ban Chỉ đạo của Chính phủ về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và Đề án 06.

Thanh niên xứ Thanh xung kích, tiên phong trong chuyển đổi số

Thanh niên xứ Thanh xung kích, tiên phong trong chuyển đổi số

08:05 , 24/05/2026

Sinh thời, Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn khẳng định thanh niên là lực lượng “đâu cần thanh niên có, việc gì khó có thanh niên”. Khắc ghi lời dạy ấy, tuổi trẻ Thanh Hóa đang phát huy tinh thần xung kích, tình nguyện, không ngại khó, không ngại mới để đồng hành cùng chính quyền và người dân trong công cuộc chuyển đổi số. Từ các điểm hỗ trợ dịch vụ công đến những nền tảng số hiện đại, chuyển đổi số ở đâu cũng có dấu ấn của tuổi trẻ.

Không có vùng cấm trong xử lý vi phạm sở hữu trí tuệ

Không có vùng cấm trong xử lý vi phạm sở hữu trí tuệ

20:04 , 23/05/2026

Trước thực trạng hàng giả, hàng nhái, hàng xâm phạm sở hữu trí tuệ diễn biến phức tạp và có xu hướng gia tăng, tỉnh Thanh Hóa đang siết chặt công tác quản lý nhà nước, tăng cường kiểm tra, kiểm soát thị trường, kiên quyết đấu tranh, ngăn chặn, xử lý nghiêm các hành vi vi phạm. Qua đó, góp phần tạo lập môi trường kinh doanh minh bạch, an toàn, bảo vệ quyền lợi cho người tiêu dùng.

Khoa học - kỹ thuật nâng cao hiệu quả trong trồng trọt

Khoa học - kỹ thuật nâng cao hiệu quả trong trồng trọt

21:42 , 22/05/2026

Trước những tác động mạnh mẽ của cuộc cách mạng công nghiệp 4.0, biến đổi khí hậu cùng những yêu cầu khắt khe của thị trường... đang đặt ra những khó khăn, thách thức rất lớn đối với sản xuất nông nghiệp. Việc tích cực ứng dụng khoa học - kỹ thuật vào sản xuất không chỉ là giải pháp tối ưu giải quyết vấn đề trên mà còn là một tất yếu để nâng cao năng suất, chất lượng, sức cạnh tranh của sản phẩm.

Triển lãm sách Khoa học và Công nghệ 2026: "Tri thức - Kiến tạo quốc gia số"

Triển lãm sách Khoa học và Công nghệ 2026: "Tri thức - Kiến tạo quốc gia số"

21:01 , 22/05/2026

Cục Thông tin, Thống kê phối hợp với Học viện Công nghệ Bưu chính Viễn thông và Nhà xuất bản Khoa học, Công nghệ và Truyền thông tổ chức Triển lãm Sách Khoa học và Công nghệ năm 2026 với chủ đề "Tri thức - Kiến tạo quốc gia số".