Hiệp định thương mại USMCA vượt qua cửa ải quan trọng

Với 385 phiếu thuận, 41 phiếu chống, Hạ viện Mỹ hôm qua (19/12) đã thông qua Hiệp định thương mại Mỹ - Mexico - Canada (USMCA), qua đó chuyển phiên bản mới của Hiệp định Thương mại tự do Bắc Mỹ (NAFTA) lên Thượng viện xem xét vào đầu năm 2020. Động thái này được cho là một trong những đột phá lưỡng đảng quan trọng, trong bối cảnh Quốc hội Mỹ đang có nhiều chia rẽ sâu sắc. Đây cũng là một thắng lợi chính trị đối với Tổng thống Donald Trump người từng tuyên bố phá vỡ Hiệp định thương mại tự do Bắc Mỹ năm 2016 nhằm đàm phán lại có lợi cho Mỹ.

Theo văn bản sửa đổi, Hiệp định thương mại Mỹ - Mexico - Canada sẽ bao gồm các điều khoản thúc đẩy sản xuất ô tô của Mỹ, tăng quyền tiếp cận thị trường Canada cho nông dân Mỹ và nâng mức lương tối thiểu của Mexico. Thỏa thuận này cũng cho phép người dân Canada được mua thêm nhiều hàng hóa miễn thuế của Mỹ qua mạng, đồng thời thiết lập các quy định liên quan tới thương mại số. Trước đó, Chủ tịch Hạ viện Nancy Pelosi đã bật đèn xanh cho Hiệp định thương mại Mỹ - Mexico - Canada sau khi đạt được thỏa thuận với chính quyền Tổng thống Donald Trump.

Tuy nhiên, hiện chưa rõ Hiệp định thương mại Mỹ - Mexico - Canada có được Thượng viện Mỹ thông qua vào cuối năm nay hay không vì trong một phát biểu mới đây, lãnh đạo phe đa số tại Thượng viện Mỹ Mitch McConnell cho biết, thỏa thuận thương mại này chưa được đưa vào danh sách những việc cần làm tại Thượng viện trước kỳ nghỉ lễ Giáng sinh. Theo ông McConnell, Thượng viện Mỹ khó có thể bỏ phiếu thông qua Hiệp định thương mại Mỹ - Mexico - Canada cho tới sau phiên luận tội Tổng thống Donald Trump.

Về phần mình Tổng thống Donald Trump cũng nhất trí, Thượng viện sẽ quyết định phê chuẩn Hiệp định này: "Đây là một thỏa thuận rất quan trọng với Mexico, Canada và chính nước Mỹ. Thượng viện sẽ quyết định việc đưa thỏa thuận vào danh sách ưu tiên số 1 hay số 2. Tôi sẽ để Thượng viện hoàn toàn quyết định điều này”.

Sau khi thông tin trên được công bố, Ngoại trưởng Mexico  Marcelo Ebrard cho rằng, Hiệp định thương mại Mỹ - Mexico - Canada sẽ khởi động một giai đoạn đầu tư và tăng trưởng mới, đồng thời chấm dứt một thời kỳ bất ổn ở quốc gia Trung Mỹ này. Tổng thống Mexico Lopez Obrador khẳng định, việc Hạ viện Mỹ thông qua Hiệp định thương mại Mỹ - Mexico - Canada là “tin hết sức tốt lành”.

Về phần mình, Thủ tướng Canada Justin Trudeau dự báo, Canada có thể là nước thành viên cuối cùng phê chuẩn Hiệp định Thương mại tự do Bắc Mỹ (NAFTA) phiên bản mới, do các nhà lập pháp của Canada tới ngày 27/1/2020 mới quay lại làm việc sau kỳ nghỉ Đông. Chính phủ đảng Tự do của Thủ tướng Trudeau trước đây đã bày tỏ ý định “song hành” cùng Mỹ trong việc chính thức phê chuẩn Hiệp định thương mại Mỹ - Mexico - Canada hay còn gọi là NAFTA 2.0. Tuy nhiên, Đảng Tự do của Thủ tướng Trudeau đã để mất thế đa số tại Quốc hội trong cuộc tổng tuyển cử vào tháng 10 vừa qua và sẽ phải cùng với các đảng đối lập thúc đẩy thông qua Hiệp định. Tuy nhiên, ông tin tưởng chính phủ thiểu số của mình sẽ có được đủ phiếu để phê chuẩn NAFTA 2.0.

Theo kế hoạch, các cơ quan lập pháp 3 nước Mỹ, Mexico và Canada sẽ phải thông qua hiệp định để văn kiện này chính thức có hiệu lực. Cho tới nay mới có Quốc hội Mexico thông qua hiệp định này.