Giấc mộng siêu cường kinh tế của Trung Quốc đang dần tan vỡ
Từ trước cuộc chiến thương mại, ông Tập Cận Bình đã lên kế hoạch biến Trung Quốc trở thành một trong những nền kinh tế tiên tiến nhất thế giới vào năm 2050 và thương chiến Mỹ - Trung đang làm cho giấc mộng Trung Hoa trở nên khó khăn hơn bao giờ hết.
Nhấn để phóng to ảnh
Tầm nhìn lớn của ông Tập bây giờ có vẻ ngày càng khó khăn hơn. Khi áp lực lớn từ Donald Trump làm tăng thêm hàng loạt thách thức cơ cấu đối với nền kinh tế 14 nghìn tỷ đô la của Trung Quốc - bao gồm mức nợ công kỷ lục, ô nhiễm tràn lan và dân số già, nguy cơ bị mắc kẹt trong bẫy thu nhập trung bình, nền đình trệ trước khi nó đạt đến mức độ giàu có của những nước phát triển.
“Các nhà kinh tế Trung Quốc cho rằng chính phủ Tập có thể tránh được số phận đó bằng cách thúc đẩy tiêu dùng trong nước, tự do hóa thị trường và tăng sức mạnh công nghệ của đất nước. Nhưng việc này không dễ dàng. Chỉ có năm quốc gia đang phát triển đã thực hiện thành công quá trình chuyển đổi sang vị thế của một quốc gia tiên tiến trong khi vẫn duy trì mức tăng trưởng cao từ trước tới giờ”, theo Michael Spence, giáo sư đoạt giải Nobel tại Đại học New York.
“Trung Quốc đang cố gắng làm điều này với sự phản đối từ phía Hoa Kỳ, khiến cho việc thực hiện đang ngày càng khó khăn”, theo Andrew Polk, đồng sáng lập công ty nghiên cứu Trivium China tại Bắc Kinh cho biết.
“Tuy nhiên, nhìn theo hướng khác, Hoa Kỳ rõ ràng đã thắp lên một ngọn lửa ở ngay dưới chân người Trung Quốc. Đây có thể chính là một động lực để Trung Quốc cố gắng hơn”, ông này nói.
Quỹ Tiền tệ Quốc tế IMF vừa nhấn mạnh về những thách thức của Chủ tịch Tập Cận Bình vào thứ Sáu, cho biết trong báo cáo thường niên về nền kinh tế Trung Quốc, rằng “nếu không đạt được một thỏa thuận thương mại toàn diện, triển vọng dài hạn của Trung Quốc sẽ bị tác động mạnh mẽ, việc tiếp cận với các thị trường và công nghệ nước ngoài có thể bị giảm đáng kể”
Tỷ lệ sẽ có một thỏa thuận thương mại trong thời gian sắp tới đang rất thấp. Sau khi Tổng thống Trump vừa gia tăng áp lực bằng cách tuyên bố áp dụng mức thuế mới đối với 300 tỷ đô la hàng hóa Trung Quốc hai tuần trước, Bắc Kinh đã phản ứng bằng cách tạm dừng mua các loại cây trồng của Hoa Kỳ và cho phép đồng nhân dân tệ giảm xuống mức yếu nhất kể từ năm 2008
Chính quyền của ông Trump ngay lập tức sau đó đã chính thức chỉ định Trung Quốc là một quốc gia thao túng tiền tệ. Nhà Trắng cũng đã đưa ra quyết định chính thức cấm các công ty Hoa Kỳ hợp tác với Huawei Technologies Co., người khổng lồ công nghệ Trung Quốc.
“Sẽ khó có bất kỳ sự nhượng bộ nào từ phía Trung Quốc trong thời gian tới”, Jeff Moon, cựu trợ lý thương mại của Hoa Kỳ nói. “Ông Tập đang phải đối mặt với áp lực nội bộ ngày càng tăng về việc cần tăng cường sức mạnh khi các cuộc biểu tình chống chính phủ ở Hồng Kông leo thang và Trung Quốc chuẩn bị kỷ niệm 70 năm ngày thành lập Cộng hòa nhân dân Trung Hoa vào ngày 1 tháng Mười”
“Sẽ không có bất cứ dấu hiệu nào của sự yếu đuối từ phía các nhà lãnh đạo Trung Quốc”. Moon nói
Trong một lo ngại về mối quan hệ Trung-Mỹ đã xấu đi nhanh chóng như thế nào, một số phương tiện truyền thông nhà nước ở Trung Quốc đã đưa ra triển vọng rằng Bắc Kinh có thể xem xét cắt đứt hoàn toàn thương mại với Hoa Kỳ.
“Các doanh nghiệp Trung Quốc đang tăng tốc điều chỉnh, tạo ra thị trường xuất khẩu mới”, ông Hu Xijin, tổng biên tập tờ Thời báo Hoàn cầu của Trung Quốc, đã nói vào hôm thứ Năm
Trong ngắn hạn, chính phủ Trung Quốc có hỏa lực dồi dào để ngăn chặn tăng trưởng kinh tế giảm xuống dưới mức dưới 6% hàng năm. Nhiều nhà kinh tế dự đoán rằng ngân hàng trung ương sẽ cắt giảm lãi suất trong năm nay, đồng thời kích thích tài khóa để thúc đẩy sự phục hồi vừa phải trong nửa cuối năm 2019.
Ông Tập Cận Bình cũng đã đạt được một số tiến bộ trong việc giải quyết các thách thức dài hạn của Trung Quốc. Một chiến dịch hủy bỏ trong hơn hai năm đã giúp loại bỏ một số khoản nợ dư thừa tồi tệ nhất của nước này, trong khi các cơ quan quản lý đã xây dựng một đường lối hoạt động mới đối với các ngành công nghiệp gây ô nhiễm cao trong những năm gần đây. Khu vực dịch vụ của Trung Quốc hiện chiếm hơn một nửa tổng sản phẩm quốc nội
Đồng thời, Trung Quốc cũng đã rót hàng tỷ đô la vào việc phát triển một ngành công nghiệp công nghệ cao tại quốc gia, để đối đầu với phương Tây trong các lĩnh vực như trí tuệ nhân tạo và xe điện. Trong bài phát biểu tháng 10 năm 2017 nhằm đưa ra tầm nhìn dài hạn cho nền kinh tế Trung Quốc, “Tập Cận Bình tuyên bố sẽ gia nhập các quốc gia phát triển nhất vào năm 2035 trên con đường đi đến vị thế cường quốc vào năm 2050”
Tuy nhiên, cuộc chiến thương mại đã tạm thời ngăn cản Trung Quốc. Ví dụ nổi bật nhất: Danh sách đen của Hoa Kỳ về Huawei, có nguy cơ làm tê liệt tập đoàn công nghệ lớn nhất Trung Quốc này vì các sản phẩm thiết kế chip địa phương không đủ tinh vi để thay thế những công ty từ Hoa Kỳ.
“Đối với Trung Quốc, sẽ khó khăn hơn để tiếp cận với những công nghệ tiên tiến nhất”, ông Patrick Hofman, giám đốc Viện Đông Á tại Đại học Quốc gia Singapore cho biết. “Điều này sẽ khiến Trung Quốc khó bắt kịp hơn, nhưng đồng thời nó sẽ là động lực mạnh mẽ để khuyến khích Trung Quốc phát triển hệ sinh thái công nghệ của riêng họ”
Nợ công và vấn đề nhân khẩu học là hai thách thức lớn khác. Theo báo cáo của Viện Tài chính Quốc tế, gánh nặng nợ công của Trung Quốc đã tiếp tục gia tăng bất chấp chiến dịch khắc phục trong 2 năm, tăng lên khoảng 303% GDP trong quý đầu tiên, một trong những tỷ lệ nợ công cao nhất trong số các quốc gia đang phát triển. Dân số trong độ tuổi lao động của đất nước này được dự báo sẽ giảm hơn 20% xuống còn 718 triệu vào năm 2050, theo dữ liệu do Liên Hợp Quốc tổng hợp.
Trong khi GDP bình quân đầu người của Trung Quốc đã tăng gấp 10 lần kể từ năm 2000 lên mức ước tính 10.000 đô la trong năm nay, nó vẫn thấp hơn nhiều so với mức khoảng 65.000 đô la ở Hoa Kỳ và Singapore.
Tăng trưởng chậm lại tới 6,2% trong quý hai, tốc độ yếu nhất trong 27 năm gần đấy và ngân hàng Standard Chartered ước tính rằng nếu ông thuế quan mà Trump đe dọa có hiệu lực vào ngày 1 tháng 9, nó có thể cắt giảm 0,3 điểm phần trăm GDP của Trung Quốc. Bắc Kinh đã cố gắng đa dạng hóa những khách hàng nước ngoài của mình thông qua sáng kiến “Vành đai và con đường” cùng các hiệp định thương mại khác, nhưng Hoa Kỳ vẫn chiếm khoảng 20% lượng xuất khẩu của Trung Quốc.
Nhấn để phóng to ảnh
“Căng thẳng thương mại Hoa Kỳ - Trung Quốc chắc chắn sẽ làm cho giấc mộng Trung Hoa trở nên khó khăn hơn”, ông Michelle Lam, nhà kinh tế học tại Hiệp hội Thế giới SA ở Hồng Kông nói.
Thùy Dung/ Dân trí
Bài viết cùng chuyên mục
Đọc thêm
Vận động hội viên xây dựng, phát triển các mô hình kinh tế tập thể
Phát triển kinh tế tập thể đang trở thành hướng đi hiệu quả trong xây dựng nông thôn mới và nâng cao thu nhập cho người dân. Tại xã Điền Lư, tỉnh Thanh Hóa, Hội Nông dân đã phát huy vai trò nòng cốt trong tuyên truyền, vận động hội viên liên kết sản xuất, xây dựng các mô hình chi, tổ Hội nghề nghiệp, hợp tác xã. Từ đó, đã xuất hiện nhiều gương nông dân điển hình tiên tiến, mô hình sản xuất mang lại hiệu quả kinh tế cao.
Xuất khẩu rau quả hướng đến mục tiêu 10 tỷ USD trong năm 2026
Theo Hiệp hội Rau quả Việt Nam, hướng đến mục tiêu 10 tỷ USD trong năm nay, ngành đã và đang phối hợp với các doanh nghiệp tập trung nâng cao chất lượng rau quả và bảo đảm an toàn sản phẩm khi xuất khẩu.
Thanh Hóa có 230 ha sản xuất nông nghiệp ứng dụng nhà màng, nhà lưới
Nhằm hướng tới nền sản xuất nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao, thời gian qua, các địa phương trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa đã khuyến khích, hỗ trợ người dân mở rộng diện tích nhà màng, nhà lưới để sản xuất rau, quả an toàn.
Tăng giám sát giao dịch tín chỉ carbon
Bộ Tài chính vừa ban hành Thông tư hướng dẫn giám sát giao dịch hạn ngạch phát thải khí nhà kính và tín chỉ carbon trên sàn giao dịch carbon trong nước. Đây được xem là bước hoàn thiện khung pháp lý quan trọng nhằm bảo đảm thị trường carbon vận hành minh bạch, an toàn và hiệu quả.
Việt Nam cần ưu tiên chính sách linh hoạt ứng phó bất định toàn cầu
Theo Báo cáo cập nhật tình hình kinh tế tháng 5/2026 của Ngân hàng Thế giới (WB), tăng trưởng GDP của Việt Nam năm 2026 được dự báo đạt khoảng 6,8%, giảm so với mức 8,3% của năm 2025 do tác động từ căng thẳng địa chính trị và cú sốc giá dầu toàn cầu.
Thanh Hóa tạo đà phát triển doanh nghiệp
Theo báo cáo Sở Tài chính, 4 tháng năm 2026, toàn tỉnh Thanh Hóa có 1.568 doanh nghiệp thành lập mới, tăng 52,8% so với cùng kỳ; tổng vốn đăng ký đạt hơn 11.623 tỷ đồng, tăng trên 87%. Ngoài ra, có 374 doanh nghiệp hoạt động trở lại, tăng 23% so với cùng kỳ.
Nâng ngưỡng miễn thuế - tiếp thêm động lực cho khu vực sản xuất kinh doanh
Theo Nghị định 141/2026 của Chính phủ, hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh có doanh thu từ 1 tỷ đồng/năm trở xuống được miễn thuế giá trị gia tăng và thuế thu nhập cá nhân; doanh nghiệp siêu nhỏ cũng được hưởng cơ chế miễn giảm tương ứng. Chính sách này đang nhận được sự quan tâm lớn của các hộ kinh doanh và doanh nghiệp quy mô nhỏ trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa với kỳ vọng giúp giảm bớt áp lực tài chính, có thêm nguồn lực để tái đầu tư và mở rộng hoạt động.
Hàng Việt vào “tầm ngắm” điều tra phòng vệ thương mại của EU
Liên minh châu Âu (EU) là một trong những thị trường xuất khẩu trọng điểm của Việt Nam. Tuy nhiên, đây cũng là thị trường thường xuyên áp dụng hệ thống biện pháp phòng vệ thương mại chặt chẽ và ngày càng hoàn thiện.
Đảm bảo thanh khoản hỗ trợ hệ thống ngân hàng
Ngân hàng Nhà nước vừa ban hành Thông tư 08 liên quan đến các giới hạn, tỷ lệ bảo đảm an toàn trong hoạt động ngân hàng. Đáng chú ý là sự thay đổi trong cách tính tỷ lệ dư nợ cho vay trên tổng huy động vốn.
Đề xuất nhiều cơ chế hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa
Dự thảo Luật Hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa (sửa đổi) đang được Bộ Tài chính xây dựng theo hướng đổi mới với hàng loạt cơ chế hỗ trợ đột phá về vốn, công nghệ, mặt bằng và chuyển đổi số. Các chính sách mới được kỳ vọng sẽ tháo gỡ những “điểm nghẽn” kéo dài, tạo thêm dư địa phát triển và nâng cao năng lực cạnh tranh cho khu vực doanh nghiệp nhỏ và vừa trong giai đoạn mới.
Bình luận
Thông báo
Bạn đã gửi thành công.