Lò cao kháng chiến Hải Vân – Chứng tích một thời đạn lửa
Về với huyện miền núi Như Thanh, tỉnh Thanh Hóa, du khách không chỉ được đắm mình trong cảnh sắc thiên nhiên nên thơ, hùng vĩ, hòa mình vào không gian văn hóa đậm đà bản sắc dân tộc cùng người dân bản địa, mà còn được chiêm ngưỡng những chứng tích lịch sử hào hùng của những năm tháng chiến tranh gian khổ mà đầy oanh liệt của dân tộc.
Nằm trong hang đá ở thị trấn Bến Sung, huyện miền núi Như Thanh, tỉnh Thanh Hóa, di tích Lò cao kháng chiến Hải Vân là chứng tích hào hùng của quân và dân ta trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp.
Lò cao kháng chiến Hải Vân, hay còn gọi là lò đúc gang NX3, được xây dựng trong hang núi Đồng Mười, thuộc thị trấn Bến Sung, huyện Như Thanh. Mặc dù chỉ hoạt động trong thời gian ngắn, nhưng lò đúc được xem như kỳ tích của ngành quân giới Việt Nam trong những năm kháng chiến chống Pháp, nơi từng sản xuất 500 tấn gang đúc vũ khí phục vụ chiến đấu.

Theo tài liệu lịch sử, năm 1947 cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp của dân tộc ta đã chuyển sang giai đoạn cam go ác liệt, các trận đánh lớn nhỏ diễn ra rộng khắp trên các vùng miền của Tổ quốc. Lúc này Trung ương và Chủ tịch Hồ Chí Minh đã trực tiếp giao cho Cục Quân giới (Bộ Quốc Phòng) nghiên cứu, xây dựng và vận hành các lò cao luyện gang, tạo các phôi thép cung cấp cho các công binh xưởng sản xuất vũ khí, trang bị cho bộ đội chủ lực, bộ đội địa phương và dân quân du kích đánh Pháp.
Trước nhiệm vụ cấp bách ấy, Sở Khoáng chất kỹ nghệ (Trung bộ) và Cục Quân giới (Việt Bắc) đã phối hợp quyết định chọn vùng rừng núi Như Xuân (tức Như Thanh và Như Xuân ngày nay) làm địa điểm xây dựng công xưởng. Năm 1949, sau khi cân nhắc kỹ lưỡng, địa điểm thung lũng Đồng Mười, xã Hải Vân (nay thuộc thị trấn Bến Sung), huyện Như Thanh được chọn làm điểm xây dựng lò cao.

Từ đó, lần lượt các lò cao mang tên NX1, NX2 ra đời để phục vụ chiến đấu. Tuy nhiên, cuối năm 1953, địch dò được xưởng cơ khí bí mật của ta, chúng ra sức dội bom bắn phá. Trước tình thế ấy, ta đã quyết định di chuyển ngay vào trong hang đá Đồng Mười, xây dựng thành công lò cao NX3 và tiếp tục sản xuất. Việc xây dựng hệ thống lò cao to lớn và cồng kềnh trong lòng núi rất phức tạp về kỹ thuật và chưa có tiền lệ trên thế giới, song các kỹ sư và công nhân vẫn quyết tâm thực hiện bằng được. Lò khánh thành đúng dịp quân và dân ta giành chiến thắng oanh liệt tại đèo Hải Vân. Sau chiến thắng này, lò cao NX3 chính thức được đổi tên thành lò cao kháng chiến Hải Vân.
Trong kháng chiến chống thực dân Pháp mà đỉnh cao là Chiến dịch Điện Biên Phủ, hậu phương Thanh Hóa không chỉ là nơi cung cấp phần lớn sức người, sức của và lực lượng quân chủ lực cho chiến dịch mà còn là nơi cung cấp nguyên, vật liệu và đặt các xưởng sản xuất vũ khí, khí tài phục vụ kháng chiến.

Trong 9 năm trường kỳ kháng chiến, ngoài nhiệm vụ đảm nhận vai trò hậu phương chiến lược, cung cấp phần lớn lương thực, thực phẩm phục vụ Chiến dịch Điện Biên Phủ, Thanh Hóa còn là địa phương có nhiều công binh xưởng sản xuất vũ khí. Trong hai năm 1953 - 1954, cả nước có 42 xưởng cơ giới sản xuất súng đạn do Bộ Quốc phòng và Liên khu 4 quản lý thì thì có 15 xưởng đặt tại các địa phương của tỉnh Thanh Hóa. Các xưởng đã sản xuất được nhiều loại vũ khí cung cấp cho bộ đội như súng DKZ, cối, thủy lôi, mìn...
Trải qua bao biến cố thăng trầm của lịch sử, đến nay, Lò Cao kháng chiến Hải Vân NX3 vẫn sừng sững như một bảo tàng sống động về một chặng đường lịch sử của dân tộc Việt Nam đã và đang được bảo vệ, gìn giữ, phát huy giá trị; trở thành địa chỉ đỏ giáo dục truyền thống yêu nước và cách mạng cho lớp lớp các thế hệ hôm nay và mai sau.
Du lịch Thanh Hóa đón gần 10 triệu lượt khách trong 6 tháng đầu năm 2026
Trong 6 tháng đầu năm 2026, du lịch Thanh Hóa đón khoảng 9,95 triệu lượt khách, tổng thu từ du lịch ước đạt hơn 15,8 nghìn tỷ đồng.
Vệt nắng trên mặt biển
Có những vẻ đẹp chỉ xuất hiện trong khoảnh khắc. Và chính khoảnh khắc ấy lại khiến một vùng biển trở nên đặc biệt. Từ độ cao hàng trăm mét, Bãi Đông hiện lên như một dải lụa xanh. Khi mặt trời nhô cao, những tia nắng đầu hè chạm xuống mặt nước, tạo thành những vệt sáng óng ánh, nối dài giữa biển khơi. Một khoảnh khắc rất đỗi bình dị, nhưng lại đủ để khắc họa trọn vẹn vẻ đẹp nguyên sơ của một trong những vùng biển đẹp nhất xứ Thanh.
Mùa hè nơi lưng núi
Trên triền núi còn phủ mây, một ngày hè ở vùng cao bắt đầu. Không có những chuyến đi du lịch xa, không có những lịch trình trải nghiệm kỹ năng sống dày đặc, mùa hè của nhiều đứa trẻ nơi đây gắn với nương đồi, con suối và nhịp sống lao động của gia đình.
Giữ hồn di sản từ những ngôi nhà cổ
Những ngôi nhà cổ ở làng cổ Đông Sơn không chỉ lưu giữ giá trị kiến trúc mà còn gìn giữ ký ức, bản sắc văn hóa của vùng đất xứ Thanh. Từ sự chung tay của người dân, các giá trị truyền thống đang tiếp tục được bảo tồn và phát huy, góp phần phát triển du lịch văn hóa.
Gia đình hạnh phúc bắt đầu từ sự yêu thương và sẻ chia
Nhằm lan tỏa những giá trị tốt đẹp của gia đình Việt Nam, Hội Liên hiệp Phụ nữ tỉnh Thanh Hóa vừa tổ chức chương trình giao lưu các gia đình hội viên phụ nữ tiêu biểu trong xây dựng gia đình hạnh phúc.
Từ bản sắc vùng miền đến sinh kế cộng đồng
Những năm gần đây, cùng với sự phát triển của du lịch trải nghiệm, nhiều địa phương trong cả nước đang lựa chọn văn hóa bản địa làm nền tảng để tạo nên những sản phẩm du lịch mang dấu ấn riêng. Không chỉ giới thiệu cảnh quan thiên nhiên, các điểm đến còn kể câu chuyện về đời sống, nghề truyền thống, phong tục, tập quán và con người bản địa. Chính sự khác biệt ấy đã góp phần tạo sức hút cho du lịch, đồng thời mở ra hướng phát triển sinh kế bền vững cho cộng đồng.
Tiếp sức cho hành trình giữ gìn di sản
Di sản văn hóa là ký ức của một vùng đất, là cội nguồn làm nên bản sắc và sức sống của mỗi cộng đồng. Thế nhưng, trước tác động của thời gian và yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới, hành trình gìn giữ những giá trị ấy đang đứng trước không ít khó khăn, từ nguồn lực bảo tồn đến việc phát huy hiệu quả các giá trị di sản trong đời sống đương đại. Trong bối cảnh đó, Nghị quyết số 80 của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam được kỳ vọng sẽ tạo thêm động lực, mở ra những cách làm mới để di sản không chỉ được gìn giữ mà còn tiếp tục lan tỏa, trở thành nguồn lực cho phát triển bền vững.
Đẩy mạnh triển khai Ngày Văn hóa Việt Nam
Chính phủ đã ban hành Kế hoạch tổ chức Ngày Văn hóa Việt Nam giai đoạn 2026–2030, nhằm cụ thể hóa Nghị quyết 80 về phát triển văn hóa Việt Nam, phát huy vai trò chủ thể của Nhân dân trong gìn giữ, trao truyền các giá trị văn hóa và tạo sự thống nhất trong tổ chức các hoạt động phát triển văn hóa từ Trung ương đến cơ sở.
Nhà cổ - nơi lưu giữ và phát huy những giá trị văn hoá
Giữa những nhịp sống hối hả của cuộc sống hiện đại, vẫn có những nếp nhà lặng lẽ đứng cùng năm tháng. Những mái ngói rêu phong, những vì kèo bạc màu thời gian..Không chỉ gìn giữ một công trình kiến trúc cổ, mà còn là nơi lưu giữ các giá trị văn hóa, hồn cốt nguồn cội và ký ức của nhiều thế hệ người dân Xứ Thanh.
Điểm hẹn văn hoá và tâm linh
Có những hành trình không chỉ đưa con người đến với những vùng đất mới mà còn đưa ta trở về với chính mình. Giữa nhịp sống hiện đại hối hả, khi con người luôn tất bật với công việc và những lo toan thường nhật, nhiều người lại tìm đến những mái chùa thanh tịnh như một điểm dừng chân để lòng mình lắng lại. Ở xứ Thanh – vùng đất địa linh nhân kiệt với bề dày lịch sử và văn hóa hàng nghìn năm, những ngôi chùa cổ không chỉ là nơi gửi gắm niềm tin tâm linh mà còn là những "bảo tàng sống" lưu giữ ký ức của quê hương, nơi truyền nối những giá trị tốt đẹp của dân tộc từ thế hệ này sang thế hệ khác.
Bình luận
Thông báo
Bạn đã gửi thành công.