Lợi và hại của truyền dịch
Khi truyền dịch, với bất cứ dịch truyền nào đều có thể gây ra các tai biến trầm trọng.
Cần quan niệm đúnga
Có một quan niệm khá phổ biến cho rằng dùng thuốc tiêm tốt hơn thuốc uống. Do đó, khi đến phòng khám, một số bệnh nhân cứ năn nỉ thầy thuốc cho dạng thuốc tiêm.
Đặc biệt có sự hiểu sai về tác dụng của dạng thuốc tiêm truyền tĩnh mạch nhỏ giọt, gọi tắt là “truyền dịch” mà một số người khi khám chữa bệnh cứ nằng nặc đòi truyền cho bằng được; thậm chí có sự lạm dụng đến độ có người không bệnh tật gì chỉ thấy mệt một chút nhưng muốn cho khỏe hơn cứ nài nỉ thầy thuốc xin truyền“nước biển”, truyền“đạm” hay truyền“mỡ”.
“Nước biển” là từ mà một số bà con ta quen dùng để gọi chung các loại dịch truyền, còn “đạm” là dịch truyền chứa chất bổ dưỡng là các axít amin và “mỡ” là dịch truyền chứa chất béo cung cấp năng lượng.
Cần nhấn mạnh rằng truyền dịch là rất quý khi hữu sự nhưng không phải luôn là phương cách tốt nhất để chữa bệnh hoặc để bổ dưỡng, tăng cường sức khỏe.
Truyền dịch như thế nào?
Chúng ta cần lưu ý dịch truyền có nhiều loại tùy theo tác dụng, có thể chia làm 4 loại như sau:
- Dịch truyền cung cấp nước, các chất điện giải cho cơ thể:Dùng trong trường hợp cơ thể bị mất nước, mất chất điện giải. Dung dịch loại này có dung dịch “ngọt” chứa đường glucose, dung dịch “mặn” chứa muối natri clorid hoặc dung dịch chứa nhiều chất điện giải có tên Ringer Lactat. Từ “nước biển” ban đầu được dùng để chỉ dung dịch mặn chứa muối natri clorid giống như nước biển nhưng về sau, bà con ta dùng từ nước biển để gọi tất cả dịch truyền khác.
- Dung dịch tái lập cân bằng kiềm toan trong cơ thể:Dùng trong trường hợp cơ thể bị bệnh hoặc thừa toan (tức dư chất axít hay còn gọi “toan huyết”) hoặc thừa kiềm (tức dư chất base). Truyền dịch loại này sẽ có tác dụng trung hòa sự thừa toan hay thừa kiềm, như khi người bệnh bị toan huyết, bác sĩ chỉ định tiêm truyền dung dịch kiềm là natri bicarbonat.
- Dịch truyền cung cấp năng lượng và chất dinh dưỡng cho cơ thể:Dùng trong trường hợp bệnh nhân bị bệnh không thể ăn qua đường tiêm tĩnh mạch, đây là loại dịch truyền hay bị lạm dụng. Dịch truyền loại này cung cấp các axít amin thiết yếu (là chất dinh dưỡng cơ bản lấy từ chất đạm), các vitamin và chất khoáng, một số chất béo (như dầu đậu nành tinh lọc nhằm cung cấp năng lượng).
- Dịch truyền thay thế máu:Dùng trong trường hợp người bệnh bị mất máu. Dịch truyền loại này là các dung dịch keo chứa các chất có phần tử lớn như dextran có tác dụng tái lập khối lượng chất lỏng trong máu.
Ngoài 4 loại dịch truyền kể trên, người ta cần dùng dịch truyền có chứa thuốc như kháng sinh để tiêm truyền trong trường hợp bị nhiễm khuẩn nặng. Bị nhiễm khuẩn nặng nếu dùng kháng sinh dạng uống sẽ không có hiệu quả.
Truyền dịch tùy tiện - Lợi bất cập hại
Rõ ràng, với những tác dụng dùng trong điều trị, dịch truyền là dạng thuốc rất quý, rất cần thiết trong trường hợp bệnh nặng cần được cấp cứu (nhiều khi được truyền dịch mới cứu sống người bệnh) hoặc trong trường hợp người bệnh không thể uống thuốc. Tuy nhiên, do có nhiều loại dịch truyền nên dùng loại dịch truyền nào sẽ tùy từng ca bệnh cụ thể với liều lượng được tính toán cho từng người, có sự theo dõi của thầy thuốc chứ không phải loại nào cũng truyền được và truyền với bất cứ liều lượng nào.
Khi truyền dịch, với bất cứ dịch truyền nào, đều có thể có các tai biến rất trầm trọng xảy ra.
Trước hết là nguy cơ nhiễm trùng, xuất phát từ nơi đưa thuốc vào cơ thể. Các bệnh nhiễm như HIV/AIDS, viêm gan siêu vi B, C… đều có thể lây nhiễm qua đường tiêm chích, đặc biệt qua truyền dịch, nếu việc truyền dịch bừa bãi không đúng quy cách, không được vô trùng.
Thứ đến, do truyền dịch đưa vào cơ thể một số lượng nước lớn, các chất điện giải, chất dinh dưỡng nên có thể gây rối loạn về chuyển hóa hay các hiện tượng phù ở tim, thận…
Đặc biệt, dịch truyền có thể gây phản ứng toàn thân khi cơ thể không “chịu” như hiện tượng sốt run hoặc gây sốc dịch truyền rất nguy hiểm.
Chính vì vậy, khi thầy thuốc chỉ định cho dùng dịch truyền là đã có sự cân nhắc rất kỹ, xét thấy đó là việc rất cần thiết và khi truyền dịch, thầy thuốc phải theo dõi chặt chẽ để trong trường hợp tai biến xảy ra sẽ có biện pháp xử lý kịp thời.
< Theo Nld.com.vn >
Bài viết cùng chuyên mục
Đọc thêm
Đục thuỷ tinh thể - Những điều cần biết
Đục thủy tinh thể là một trong những bệnh lý về mắt phổ biến hiện nay, đặc biệt ở người cao tuổi. Bệnh thường tiến triển âm thầm nhưng có thể gây suy giảm thị lực nghiêm trọng nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời. Để có cái nhìn tổng quát về bệnh đục thủy tinh thể, Báo và Phát thanh, Truyền hình Thanh Hóa đã có cuộc trao đổi với Bác sĩ CKI Trịnh Thị Thuỷ, Phó Trưởng khoa Chấn thương – Chỉnh hình, Bệnh viện Mắt tỉnh Thanh Hóa.
Bảo vệ trẻ em trước dịch bệnh mùa hè
Thời tiết mùa hè thuận lợi cho cho nhiều loại virus, vi khuẩn và côn trùng gây bệnh và truyền bệnh phát triển, lây lan, đặc biệt ở trẻ nhỏ. Các chuyên gia y tế khuyến cáo, tiêm chủng được xem là “lá chắn” quan trọng giúp bảo vệ trẻ trước nguy cơ dịch bệnh.
Tháng cao điểm kiểm tra an toàn thực phẩm phát hiện hơn 5.700 cơ sở vi phạm
Chỉ trong một tháng cao điểm kiểm tra an toàn thực phẩm, lực lượng chức năng cả nước đã kiểm tra hơn 62.000 cơ sở sản xuất, kinh doanh thực phẩm, phát hiện hơn 5.700 cơ sở vi phạm, phạt gần 22,5 tỉ đồng; thu giữ hàng chục tấn thực phẩm không rõ nguồn gốc và chuyển 17 vụ việc sang cơ quan điều tra.
Triển khai Chiến dịch bổ sung vitamin A trên toàn quốc trong tháng 6
Bổ sung vitamin A liều cao cho trẻ là can thiệp dinh dưỡng dự phòng hiệu quả, an toàn, chi phí thấp nhưng mang lại lợi ích lớn trong phòng chống thiếu vitamin A và tăng cường sức khỏe trẻ em. Viện Dinh dưỡng Quốc gia, Bộ Y tế cho biết sẽ triển khai Chiến dịch bổ sung vitamin A đợt 1 năm 2026 cho trẻ em từ 6 đến dưới 60 tháng tuổi trên toàn quốc bắt đầu từ tháng 6.
Dịch bệnh Ebola tiếp tục diễn biến phức tạp tại Châu Phi
Cục Phòng bệnh (Bộ Y tế) đã cập nhật thông tin cho biết tình hình dịch bệnh Ebola do chủng Bundibugyo đang diễn biến phức tạp tại Cộng hòa Dân chủ Congo và Uganda. Đồng thời khuyến nghị tăng cường giám sát người nhập cảnh, đặc biệt là người đi về từ khu vực đang có dịch.
5 người nhập viện cấp cứu sau khi ăn bọ xít
5 người tại xã Phú Xuân, tỉnh Thanh Hóa đã phải nhập viện cấp cứu do bị ngộ độc sau khi ăn món bọ xít bắt ven sông Mã.
Phòng và điều trị bệnh tay chân miệng
Cùng với sự gia tăng các bệnh truyền nhiễm khác, thời điểm này số trẻ mắc bệnh tay chân miệng đang có chiều hướng gia tăng. Để giúp các gia đình có con nhỏ có kiến thức cơ bản về bệnh tay chân miệng, phần tiếp theo của chuyên mục hôm nay, bác sỹ chuyên khoa sẽ cung cấp đến quý vị và các bạn những thông tin cần thiết về căn bệnh này.
Bổ sung vi chất dinh dưỡng cho trẻ em
Vi chất dinh dưỡng đóng vai trò đặc biệt quan trọng đối với sự phát triển toàn diện của trẻ em. Tuy nhiên hiện nay, tình trạng thiếu vi chất như vitamin A, sắt, kẽm vẫn còn khá phổ biến, đặc biệt ở trẻ nhỏ và trẻ em khu vực nông thôn, miền núi. Thiếu vi chất không chỉ khiến trẻ chậm lớn, biếng ăn, suy giảm sức đề kháng mà còn ảnh hưởng đến sự phát triển trí tuệ và thể chất lâu dài. Trong phần mở đầu chuyên mục hôm nay, chúng ta sẽ cùng tìm hiểu vai trò của việc bổ sung vi chất dinh dưỡng cho trẻ em cũng như những khuyến cáo từ ngành y tế qua chia sẻ của bác sĩ chuyên khoa dinh dưỡng.
Phòng tránh tác hại của thuốc lá đối với sức khỏe
Dù công tác tuyên truyền phòng chống tác hại thuốc lá đã được triển khai rộng rãi trong nhiều năm qua, nhưng tỷ lệ người hút thuốc tại Việt Nam, cũng như ở Thanh Hóa hiện vẫn ở mức cao. Thuốc lá là nguyên nhân gây ra nhiều bệnh lý nguy hiểm, đặc biệt là các bệnh về đường hô hấp và phổi. Nhằm hạn chế những ảnh hưởng nghiêm trọng do thuốc lá gây ra, ngành y tế kêu gọi các cơ quan, đơn vị và toàn thể người dân cùng chung tay xây dựng môi trường sống không khói thuốc.
Kỳ tích 21 ca ghép tạng trong một tuần tại Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức
Chỉ trong vòng một tuần, Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức đã thực hiện thành công 21 ca ghép tạng. Đây là một trong những đợt ghép đa tạng quy mô lớn nhất từ trước tới nay với số lượng tạng hiến từ người cho chết não đặc biệt cao và nhiều loại tạng ghép phức tạp được triển khai đồng thời.
Bình luận
Thông báo
Bạn đã gửi thành công.