Thường trực HĐND tỉnh lấy ý kiến về dự thảo nghị quyết sửa đổi, bổ sung một số điều của Hiến pháp năm 2013

Hiến pháp năm 2013 là Hiến pháp của thời kỳ đổi mới toàn diện, đồng bộ, đáp ứng yêu cầu của công cuộc xây dựng, bảo vệ đất nước và hội nhập quốc tế. Sau hơn 11 năm triển khai thi hành, các quy định của Hiến pháp năm 2013 đã tạo cơ sở hiến định quan trọng cho việc kiện toàn tổ chức và hoạt động của hệ thống chính trị. Tuy nhiên, việc thực hiện các quy định của Hiến pháp và pháp luật liên quan đến Mặt trận Tổ quốc, các tổ chức chính trị - xã hội và chính quyền địa phương vẫn còn một số vấn đề cần tiếp tục hoàn thiện, nhằm đáp ứng yêu cầu thực tiễn phát triển đất nước.

Phát biểu tại hội nghị, các ý kiến đều cho rằng, việc sửa đổi, bổ sung một số điều của Hiến pháp năm 2013 trong thời điểm hiện nay là hết sức cần thiết, tạo cơ sở hiến định cho việc thực hiện cuộc cách mạng về tinh gọn tổ chức bộ máy, xây dựng, hoàn thiện, nâng cao hiệu quả hoạt động của hệ thống chính trị, đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ phát triển đất nước nhanh, bền vững trong kỷ nguyên mới - kỷ nguyên vươn mình phát triển giàu mạnh, thịnh vượng của dân tộc.

Các đại biểu đã đóng góp nhiều ý kiến về sửa đổi, bổ sung một số điều của Hiến pháp năm 2013, tập trung vào 2 nhóm nội dung quan trọng, là: các quy định liên quan đến Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, các tổ chức chính trị - xã hội và các quy định tại Chương IX để thực hiện mô hình tổ chức chính quyền địa phương 2 cấp.

Cụ thể, các ý kiến đồng tình cao với nội dung sửa đổi, bổ sung điều 9 vì nội dung sửa đổi, bổ sung đã khẳng định rõ hơn vị thế của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam là một bộ phận của hệ thống chính trị do Đảng cộng sản Việt Nam lãnh đạo, là cơ sở chính trị của chính quyền Nhân dân. Đồng thời, nhấn mạnh và cụ thể hóa hơn vai trò tập hợp, phát huy sức mạnh đại đoàn kết dân tộc, thể hiện ý chí, nguyện vọng và quyền làm chủ của Nhân dân, đại diện, bảo vệ quyền lợi và lợi ích hợp pháp, chính đáng của Nhân dân. Cùng với đó, việc quy định về các tổ chức thành viên hoạt động thống nhất dưới sự chủ trì của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam cũng tạo cơ sở pháp lý cho việc sắp xếp lại các tổ chức thành viên, giảm bớt sự trùng lặp, chồng chéo về chức năng, nhiệm vụ, đảm bảo sự đồng bộ với cơ cấu tổ chức Đảng.

Các ý kiến cũng cho rằng: đối với Khoản 1, điều 10 của dự thảo Nghị quyết quy định "Các đơn vị hành chính của nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam gồm tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương và các đơn vị hành chính dưới tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương" là hết sức phù hợp, là cơ chế "mở" linh hoạt để sau này có thể đặt tên các đơn vị hành chính dưới cấp tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương là xã, phường, đặc khu hoặc thành phố mà không phải sửa đổi hiến pháp.

Đối với khoản 2, điều 115, các đại biểu đề nghị nên giữ lại thẩm quyền chất vấn Chánh án toà án Nhân dân, Viện trưởng Viện kiểm sát Nhân dân của Đại biểu HĐND như quy định của hiến pháp hiện hành. Ngoài ra, các đại biểu cũng đưa ra các ý kiến liên quan đến nội dung sửa đổi, bổ sung khoản 1 Điều 84 và Điều 110 của Dự thảo Nghị quyết sửa đổi, bổ sung một số điều của Hiến pháp năm 2013.

Phát biểu kết luận hội nghị, đồng chí Lại Thế Nguyên, Phó Bí thư Thường trực Tỉnh uỷ, Chủ tịch HĐND tỉnh, Trưởng Đoàn đại biểu Quốc hội Thanh Hóa ghi nhận các ý kiến xác đáng, sát thực tiễn, thể hiện trách nhiệm cao của các đại biểu trước công việc hệ trọng của đất nước. Nhấn mạnh tầm quan trọng của việc sửa đổi, bổ sung một số điều Hiến pháp, đồng chí khẳng định: các đại biểu cơ bản đều thể hiện sự đồng tình, thống nhất rất cao về sự cần thiết, phạm vi sửa đổi, bổ sung một số điều của Hiến pháp năm 2013. Các ý kiến đều khẳng định, việc sửa đổi, bổ sung Hiến pháp năm 2013 là hết sức cần thiết, tạo cơ sở pháp lý để thực hiện cuộc cách mạng về tổ chức bộ máy, sắp xếp đơn vị hành chính cấp tỉnh, cấp xã, kiện toàn Hội đồng Nhân dân và Ủy ban Nhân dân nhiệm kỳ 2021 - 2026, đáp ứng yêu cầu thực tiễn khi không còn đơn vị hành chính cấp huyện, phù hợp với mô hình tổ chức chính quyền địa phương hai cấp. Việc sửa đổi Hiến pháp lần này, không chỉ nhằm xây dựng bộ máy tinh gọn, hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả, mà còn tạo điều kiện thuận lợi để mở rộng không gian phát triển cho các ngành, địa phương, nâng cao chất lượng cuộc sống của Nhân dân, đáp ứng yêu cầu phát triển của đất nước trong giai đoạn mới.

Để đảm bảo hoàn thành việc lấy ý kiến Nhân dân theo đúng kế hoạch của Trung ương, của Tỉnh uỷ, thay mặt Thường trực Hội đồng nhân dân tỉnh, đồng chí Phó Bí thư Thường trực Tỉnh uỷ, Chủ tịch HĐND tỉnh, Trưởng Đoàn đại biểu Quốc hội Thanh Hóa đề nghị các vị đại biểu, Thường trực Hội đồng nhân dân cấp huyện, tiếp tục tuyên truyền, vận động Nhân dân, cán bộ, đảng viên, các chuyên gia, nhà khoa học và toàn hệ thống chính trị ở mỗi địa phương tích cực, trách nhiệm trong việc tham gia góp ý vào dự thảo Nghị quyết sửa đổi, bổ sung một số điều của Hiến pháp năm 2013, chú trọng ứng dụng mạnh mẽ công nghệ thông tin trong việc lấy ý kiến Nhân dân.

Sau hội nghị, các vị đại biểu tiếp tục nghiên cứu, nếu có ý kiến góp ý thêm về dự thảo Nghị quyết sửa đổi, bổ sung một số điều của Hiến pháp năm 2013 thì gửi bằng văn bản về Thường trực Hội đồng Nhân dân tỉnh. Các Ban của Hội đồng nhân dân tỉnh, Thường trực Hội đồng Nhân dân các huyện, thành phố tiếp tục theo dõi, giám sát việc triển khai thực hiện kế hoạch lấy ý kiến Nhân dân, các ngành, các cấp ở địa phương mình gửi về Văn phòng Đoàn ĐBQH và HĐND tỉnh trước ngày 29 tháng 5 năm 2025 để tổng hợp báo cáo theo kế hoạch của tỉnh.