Đường dây nóng: 0237 3721150

Vi rút Zika gây tật đầu nhỏ có thực sự đáng sợ?

Mặc dù đang lan tràn nhanh chóng khắp châu Mỹ và đe dọa nhiều châu lục khác nhưng với các nhà khoa học, "Zika là một căn bệnh rất mới và chúng tôi mới chỉ biết về nó trong một thời gian rất ngắn", TS Albert Icksang Ko, Trường Y tế công cộng Yale (Mỹ) cho biết.

31/01/2016 08:29
Dưới đây là những gì mà các nhà khoa học đã biết về vi rút này.

Triệu chứng vànguy cơ

Vi rút Zika được mang bởi muỗi và gây nhiễm trùng cấp tính. Thông thường, nhiễm vi rút Zika sẽ gây sốt, nhức đầu, viêm kết mạc (đau mắt đỏ), và phát ban, cùng với đau khớp và cơ. Chỉ 1/4 số người nhiễm có triệu chứng.

"Phần lớn những người bị nhiễm bệnh không biết là mình bị nhiễm," TS Ko giải thích thêm rằng bệnh cấp tính với các triệu chứng thường khá nhẹ, chỉ kéo dài 3-5 ngày.

Khi phụ nữ mang thai bị nhiễm, vi rút có thể truyền qua rau thai vào thai nhi và gây tật đầu nhỏ, một tình trạng bệnh trong đó em bé được sinh ra với đầu nhỏ bất thường và não kém phát triển.

"Điều chúng tôi chưa biết biết là bao nhiêu? – có phải tất cả những phụ nữ bị nhiễm vi rút đều truyền sang con? Cá nhân tôi cho rằng không phải ai cũng có nguy cơ,” TS Ko nói. "Nguy cơ là có thật, nhưng chúng tôi chưa biết là đến mức độ nào", tuy nhiên các nhà khoa học đang tích cực làm việc để có được thông tin này.

Phòng ngừa và tiến triển

Vi rút Zika đang lây lan nhanh chóng. Các lý do bao gồm mức độ nhiễm cao ở một số khu vực, sự thông thương và đi lại nhiều giữa các quốc gia bị ảnh hưởng. Vì nhiều người không có triệu chứng, nên họ sẽ vẫn đi du lịch trong khi nhiễm bệnh.

Năm 2014 , Chile xác nhận ca nhiễm vi rút Zika nội địa đầu tiên trên đảo Phục Sinh, và vào tháng 5 năm 2015, Brazil xác nhận sự lây truyền của Zika ở vùng đông bắc nước này. Cùng với Chile và Brazil, một loạt các nước khác ở châu Mỹ đã báo cáo các vi rút từ tháng 10 đến nay: Barbados, Bolivia, Colombia, Ecuador, El Salvador, Guinê thuộc Pháp, Guadeloupe, Guatemala, Guyana, Haiti, Honduras, Martinique, Mexico, Panama, Paraguay, Puerto Rico, Saint Martin, Suriname, và Venezuela.

Tuy CDC đã báo cáo một trường hợp bệnh nghi lây qua truyền máu và một trường hợp khác lây qua đường tình dục, song lây nhiễm qua bất kỳ cơ chế nào khác ngoài muỗi được coi là hiếm gặp và khó xảy ra.

Không có thuốc đặc hiệu để điều trị vi rút này, vì vậy hầu hết bệnh nhân chỉ đơn giản là uống thật nhiều nước và nghỉ ngơi nhiều. Điều trị bao gồm giảm đau, sốt, hoặc bất kỳ triệu chứng nào khác.

Để ngăn chặn Zika, các cơ quan y tế khuyên người dân tránh để bị muỗi đốt bằng cách sử dụng màn và thuốc xua muỗi cho da. Muỗi truyền vi rút Zika chủ yếu đốt vào ban ngày. Thông thường, chúng sống cả trong nhà và ngoài trời gần nơi con người nhất và đẻ trứng trong hoặc gần nơi nước đọng trong xô chậu, bát, đĩa đựng thức ăn cho vật nuôi, chậu hoa, bình hoa…

Hiện chưa có vắc xin để bảo vệ chống lại vi rút Zika, và vắc xin cũng không phải là một giải pháp trong thời gian trước mắt vì sẽ phải mất nhiều năm để phát triển vắc xin.

"Giới nghiên cứu đang hướng tới một xét nghiệm chẩn đoán tốt," TS Ko nói. Một xét nghiệm như vậy sẽ không chỉ xác định bệnh nhân bị nhiễm, mà còn giúp các nhà khoa học theo dõi sự lây lan của vi rút trên toàn thế giới.

Vi rút được phân lập lần đầu tiên vào năm 1947 tại khu rừng Zika ở Uganda, , và kể từ đó, nó vẫn chủ yếu diễn ra ở châu Phi với những ổ dịch rải rác ở châu Á. Năm 2007, đảo Yap, thuộc Micronesia, báo cáo một đại dịch, khi gần 75% dân số ở đây bị nhiễm bệnh. Gần đây, vi rút đã lan rộng sang nhiều nơi trên thế giới.

Trung tâm Phòng chống dịch bệnh (CDC) Mỹ trong tuần qua đã xác nhận hơn một chục trường hợp nhiễm vi rút Zika trên du khách trở về Mỹ. Với một số trường hợp mới đây xác định trên lãnh thổ Puerto Rico thuộc Mỹ, số các ca bệnh từ nước ngoài vào Mỹ có thể gia tăng và CDC cũng dự đoán lây truyền từ người – muỗi - người sẽ sớm xảy ra ở Mỹ.

Cẩm Tú/Dân trí

TheoMedical Daily


Ý kiến bạn đọc

Xem thêm bình luận

Đọc thêm

Khám sức khỏe định kỳ miễn phí – Chính sách nhân văn

Khám sức khỏe định kỳ miễn phí – Chính sách nhân văn

08:06 , 28/05/2026

Trong những năm gần đây, công tác chăm sóc sức khỏe Nhân dân ngày càng được Đảng và Nhà nước quan tâm sâu sắc. Đặc biệt, tại Nghị quyết số 72-NQ/TW, ngày 9/9/2025 của Bộ Chính trị về “Một số giải pháp đột phá, tăng cường bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe Nhân dân” đã xác định rõ quan điểm lấy người dân làm trung tâm trong mọi chính sách y tế. Nghị quyết nhấn mạnh mục tiêu từ năm 2026, người dân sẽ được khám sức khỏe định kỳ hoặc khám sàng lọc miễn phí ít nhất một lần mỗi năm; đồng thời từng bước tiến tới miễn viện phí cơ bản trong phạm vi bảo hiểm y tế. Đây được xem là một chủ trương mang ý nghĩa nhân văn sâu sắc, thể hiện sự quan tâm của Đảng và Nhà nước đối với đời sống và sức khỏe của Nhân dân.

“Thủ phạm thầm lặng” làm tăng gấp 5 lần nguy cơ đột quỵ

“Thủ phạm thầm lặng” làm tăng gấp 5 lần nguy cơ đột quỵ

08:05 , 28/05/2026

Một trong những biến chứng nguy hiểm nhất của rung nhĩ là đột quỵ. Đây là một dạng rối loạn nhịp tim nguy hiểm, thường diễn tiến âm thầm, không triệu chứng rõ rệt, dễ bị bỏ sót.

Tỷ lệ tử vong do Ebola có thể lên đến 90%, Bộ Y tế nêu các triệu chứng thường gặp khi mắc bệnh

Tỷ lệ tử vong do Ebola có thể lên đến 90%, Bộ Y tế nêu các triệu chứng thường gặp khi mắc bệnh

08:01 , 28/05/2026

Virus Ebola có thể lây truyền do tiếp xúc với các đồ dùng của người bị nhiễm bệnh như quần áo, chăn, kim tiêm đã sử dụng. Bệnh có biểu hiện lâm sàng nghiêm trọng, thường có hội chứng xuất huyết và suy đa tạng, tỷ lệ tử vong trung bình 50%, dao động từ 25 - 90%.

Bổ sung thêm 6 chủng virus mới vào phác đồ điều trị bệnh Ebola

Bổ sung thêm 6 chủng virus mới vào phác đồ điều trị bệnh Ebola

09:14 , 27/05/2026

Bộ Y tế vừa ra Hướng dẫn chẩn đoán và điều trị bệnh do virus Ebola; trong đó bổ sung thêm 6 chủng mới, nhiều quy định khắt khe hơn về cách ly, xử lý ca bệnh.

Gia tăng học sinh bị rối loạn lo âu do áp lực học tập

Gia tăng học sinh bị rối loạn lo âu do áp lực học tập

09:02 , 27/05/2026

Áp lực học tập, kỳ vọng từ gia đình cùng nỗi lo thi cử đang khiến nhiều học sinh rơi vào trạng thái căng thẳng kéo dài. Đáng lo ngại, ngày càng nhiều em xuất hiện các biểu hiện rối loạn lo âu, mất ngủ, khủng hoảng tâm lý ngay trong mùa thi mà gia đình thường phát hiện muộn.

Cảnh báo nguy cơ say nắng, say nóng trong mùa hè

Cảnh báo nguy cơ say nắng, say nóng trong mùa hè

19:45 , 26/05/2026

Thanh Hoá đang trong những ngày nắng nóng gay gắt với nền nhiệt ban ngày từ 38 đến 41 độ C. Các bác sĩ khuyến cáo, những người phải làm việc lâu ngoài trời nắng hoặc trong môi trường nóng bức rất dễ bị say nắng, say nóng; do đó, cần chủ động thực hiện các biện pháp bảo vệ sức khoẻ.

Bổ sung vi chất dinh dưỡng để nâng cao tầm vóc, sức khỏe và trí tuệ

Bổ sung vi chất dinh dưỡng để nâng cao tầm vóc, sức khỏe và trí tuệ

08:58 , 26/05/2026

Vi chất dinh dưỡng là những chất mà cơ thể chỉ cần một lượng rất nhỏ nhưng có vai trò rất quan trọng đối với sự phát triển thể chất, trí tuệ và tăng cường sức đề kháng. Thiếu vi chất có thể khiến trẻ chậm lớn, giảm khả năng học tập, dễ mắc bệnh; đồng thời ảnh hưởng đến sức khỏe của phụ nữ mang thai và người cao tuổi.

80% ca tử vong do bệnh mạn tính không lây

80% ca tử vong do bệnh mạn tính không lây

08:56 , 26/05/2026

Theo các chuyên gia y tế, hiện nay khoảng 80% ca tử vong tại Việt Nam liên quan đến các bệnh mạn tính không lây như tim mạch, đái tháo đường và ung thư. Thực trạng này đặt ra yêu cầu cấp thiết phải chuyển từ tư duy “đợi bệnh rồi chữa” sang chăm sóc sức khỏe chủ động và phòng bệnh từ sớm.

Đề xuất cấm người sinh từ ngày 1/1/2010 trở về sau mua, sử dụng thuốc lá

Đề xuất cấm người sinh từ ngày 1/1/2010 trở về sau mua, sử dụng thuốc lá

08:54 , 26/05/2026

Bộ Y tế đang đề xuất nhiều chính sách mới trong sửa đổi Luật Phòng, chống tác hại của thuốc lá. Trong đó có đề xuất cấm người sinh từ ngày 1/1/2010 trở về sau mua và sử dụng thuốc lá.

Tăng cường giám sát, chủ động phòng chống bệnh Ebola xâm nhập

Tăng cường giám sát, chủ động phòng chống bệnh Ebola xâm nhập

08:51 , 26/05/2026

Cục Phòng bệnh, Bộ Y tế vừa có văn bản khẩn đề nghị các địa phương tăng cường giám sát và chủ động triển khai các biện pháp phòng chống bệnh Ebola xâm nhập vào Việt Nam.