Đường dây nóng: 0237 3721150

Nhà Lê sơ với những dấu tích vàng son trên đất Thanh Hóa

Sau khi cuộc khởi nghĩa Lam Sơn kết thúc thắng lợi, Anh hùng giải phóng dân tộc Lê Lợi lên ngôi vua, mở ra Vương triều Hậu Lê kéo dài 360 năm, trong đó, giai đoạn đầu - Thời Lê Sơ - trải qua 100 năm với 10 đời vua, từ năm 1428 đến năm 1527, được xem là thời kỳ thịnh trị, hưng vượng bậc nhất trong lịch sử phong kiến Việt Nam. Trên đất Thanh Hóa, nơi khởi dựng sự nghiệp, nhà Lê Sơ đã cho xây dựng nhiều công trình kiến trúc, đền đài, lăng tẩm ... Ngày nay, nhiều di tích vẫn còn tồn tại, ghi dấu vàng son một thuở, là nơi hậu thế tri ân công đức các bậc tiền nhân đối với sự nghiệp dựng nước và giữ nước.

Cẩm Tú - Thanh Tùng

16/09/2022 15:49

Năm 1430, sau khi lên ngôi, để tri ân tiên tổ, tôn vinh nơi khởi thủy đại nghiệp, đức vua Lê Thái Tổ cho đổi vùng đất Lam Sơn thành Lam Kinh, hay còn gọi là Tây Kinh để phân biệt với Đông Kinh - Hà Nội. Năm 1433, sau khi vua Lê Thái Tổ băng hà, thi hài đức vua được đưa về an táng ở Lam Kinh. Các điện miếu cũng bắt đầu được xây dựng, và từ đây, Lam Kinh trở thành nơi an nghỉ của các vua và thái hoàng, thái hậu sau khi qua đời. Hệ thống lăng, miếu và bia ở Lam Kinh là những công trình kiến trúc giản dị, gần gũi song cũng rất tôn nghiêm. 

Nhà Lê sơ với những dấu tích vàng son trên đất Thanh Hóa - Ảnh 2.

Hiện nay, nhiều hạng mục di tích đã được nghiên cứu bảo tồn nguyên trạng, chống xuống cấp, nhiều công trình được phục dựng, tu bổ, dần tái hiện phần nào diện mạo kinh đô thứ hai của một triều đại huy hoàng trong lịch sử phong kiến Việt Nam. Nhà nghiên cứu lịch sử Phạm Tấn Tổng Thư ký Hội Khoa học lịch sử Thanh Hóa cho biết: "Chính điện Lam Kinh là trung tâm hành lễ của nhà Lê. Bên trong thờ những người khai sáng nhà Lê. Mỗi lần ở đây hành lễ, vào trong này chỉ có vua và quan lớn của triều đình mới được vào. Mỗi lần vua về, phần lễ làm theo nghi lễ cung đình, phần hội thì có múa chư hầu lai triều, Bình Ngô phá trận, có dáng dấp như trò Tú Huần bây giờ".

Nhà Lê sơ với những dấu tích vàng son trên đất Thanh Hóa - Ảnh 3.

Cách khu di tích Lam Kinh khoảmg 5 km về phía Tây, đền Tép, thuộc xã Kiên Thọ, huyện Ngọc Lặc là nơi thờ Trung Túc Vương Lê Lai - một bậc Đệ nhất công thần của nhà Lê. Trong một lần nghĩa quân Lam Sơn bị quân thù vây hãm, Lê Lai đóng giả Lê Lợi "Liều mình cứu chúa", hy sinh anh dũng để bảo vệ chủ soái của cuộc khởi nghĩa, bảo toàn lực lượng cho nghĩa quân. Ghi nhớ công ơn Lê Lai, Lê Lợi cho lập đền thờ ở làng Tép quê hương ông, lệnh cho quân thần sau này làm giỗ Lê Lai trước ngày giỗ của mình một ngày, vì thế dân gian có câu "Hăm mốt Lê Lai, hăm hai Lê Lợi".

Cùng với Di tích lịch sử Lam Kinh, Thái miếu, hay Đền nhà Lê ở làng Kiều Đại, nay là Quảng Xá, phường Đông Vệ, thành phố Thanh Hóa cũng đã trở thành nơi thờ tự từ thời Lê Sơ đến Lê Trung Hưng. Theo sử sách, Thái miếu đầu tiên của nhà Hậu Lê được xây dựng ở Cố đô Lam Kinh, Thọ Xuân. Sau khi Lam Kinh bị hỏa hoạn, Thái miếu được chuyển về Thăng Long với tên gọi Hoằng Đức. Năm 1805, vua Gia Long đã chuyển Thái miếu nhà Hậu Lê về đất Bố Vệ. Nơi đây lưu thờ tất cả bài vị của 27 vua của nhà Hậu Lê (1418 – 1789) cùng các Hoàng thái hậu, hai bậc khai quốc công thần là Nguyễn Trãi và Lê Lai. Đền Nhà Lê được dựng theo phong cách kiến trúc Hậu Lê và thời Nguyễn, còn lưu giữ nhiều hiện vật gốc rất có giá trị về nhiều phương diện.

Nhà Lê sơ với những dấu tích vàng son trên đất Thanh Hóa - Ảnh 4.

Trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa, từ đồng bằng đến miền núi, hệ thống di tích gắn liền với nhà Lê khá đồ sộ, khẳng định vai trò và những đóng góp to lớn của Vương triều Hậu Lê trong lịch sử dân tộc, là những điểm đến linh thiêng, hấp dẫn trên hành trình về nguồn của con dân đất Việt. Các thế hệ sau này cũng xây dựng nhiều công trình tâm linh thể hiện lòng kính ngưỡng, tri ân công đức nhà Lê, trở thành những biểu tượng đẹp về văn hóa, lịch sử. Mỗi di tích, mỗi điểm đến góp phần phát huy tinh thần yêu nước, lòng tự hào, ý chí tự cường dân tộc, để hào khí Lam Sơn tỏa sáng, trường tồn.


Nguồn: Bản tin Thanh Hóa ngày mới 16.9

Ý kiến bạn đọc

Xem thêm bình luận
Trở lại Pha Đay

Trở lại Pha Đay

18:53 , 15/06/2026

Có những hành trình để lại dấu ấn chẳng thể phai nhòa… Có những vùng đất gieo vào lòng ta niềm vương vấn, để rồi khi trở lại, cảm xúc vẫn vẹn nguyên như thuở ban đầu. Giữa đại ngàn, Pha Đay lặng lẽ hiện hữu như một mạch nguồn của sự sống. Hồ nước trên đỉnh núi cao ấy không chỉ nuôi dưỡng bản làng, mà còn âm thầm chứng kiến những đổi thay, gìn giữ ký ức và lịch sử của cả một vùng đất.

Nhịp điệu cuộc sống

Nhịp điệu cuộc sống

18:35 , 15/06/2026

Giữa nhịp sống hiện đại, nhu cầu được giao lưu, sẻ chia và tham gia các hoạt động văn hóa, văn nghệ ngày càng trở nên quan trọng. Từ một mô hình sinh hoạt cộng đồng, Câu lạc bộ Liên thế hệ tự giúp nhau phố Trung Sơn đã trở thành điểm hẹn ý nghĩa, nơi các hội viên cùng nhau sống vui, sống khỏe, lan tỏa những giá trị tích cực và góp phần tạo nên những nhịp điệu đẹp trong cuộc sống hôm nay.

“Mơ show” - Sự cộng hưởng của xiếc, múa rối và nghệ thuật đương đại

“Mơ show” - Sự cộng hưởng của xiếc, múa rối và nghệ thuật đương đại

18:35 , 15/06/2026

Vừa qua, Sở Văn hóa và Thể thao Thành phố Hồ Chí Minh đã tổ chức ra mắt vở diễn nghệ thuật quy mô lớn “Mơ show”. Đây là hoạt động nghệ thuật trọng điểm mở đầu chuỗi sự kiện văn học nghệ thuật hướng tới kỷ niệm 50 năm ngày Sài Gòn - Gia Định chính thức vinh dự mang tên Chủ tịch Hồ Chí Minh.

Triển lãm giới thiệu sách tại Đặc khu Phú Quý

Triển lãm giới thiệu sách tại Đặc khu Phú Quý

18:35 , 15/06/2026

Hơn 1.000 cuốn sách thuộc nhiều lĩnh vực đang được trưng bày, giới thiệu tại Đặc khu Phú Quý, tỉnh Lâm Đồng, thu hút đông đảo học sinh và người dân đến tham quan, tìm hiểu.

Khai mạc Liên hoan phim tài liệu quốc tế Viet Culture tại Pháp

Khai mạc Liên hoan phim tài liệu quốc tế Viet Culture tại Pháp

18:35 , 15/06/2026

Vừa qua, Liên hoan phim tài liệu ngắn quốc tế Viet Culture in Motion 2026 đã chính thức khai mạc ở trung tâm Thủ đô Paris (Pháp), mở đầu cho chuỗi hoạt động trình chiếu và giao lưu điện ảnh diễn ra tại nhiều thành phố châu Âu kéo dài đến 5/7.

Nơi biển kể chuyện – nơi di sản lên tiếng

Nơi biển kể chuyện – nơi di sản lên tiếng

21:21 , 14/06/2026

Theo những con sóng tìm về cửa Lạch Trường, ta đến với một miền đất mà mỗi lớp phù sa dường như đều lưu giữ những câu chuyện riêng của biển cả. Giữa nhịp sống hôm nay, nơi dòng sông gặp biển ấy vẫn còn hiện hữu một không gian văn hóa – tâm linh mang đậm dấu ấn lịch sử và đời sống của cư dân vùng biển xứ Thanh.

Tăng cường sự lãnh đạo của Đảng trong bảo tồn, phát huy giá trị di sản văn hóa

Tăng cường sự lãnh đạo của Đảng trong bảo tồn, phát huy giá trị di sản văn hóa

21:18 , 13/06/2026

Phát huy bề dày truyền thống văn hóa, lịch sử của quê hương, những năm qua, Tỉnh ủy và các cấp ủy Đảng trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa luôn đặc biệt quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo đẩy mạnh xây dựng, phát triển văn hóa và con người xứ Thanh. Đây là cơ sở, là bệ phóng quan trọng để tỉnh tiếp tục triển khai các giải pháp bảo tồn, phát huy giá trị di sản; thực hiện thành công các mục tiêu, nhiệm vụ về văn hóa đã đề ra trong Nghị quyết Đại hội Đảng các cấp, cũng như tinh thần cốt lõi của Nghị quyết 80 của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam.

Phong Nha - điểm đến lý tưởng cho du lịch nghỉ dưỡng và chữa lành

Phong Nha - điểm đến lý tưởng cho du lịch nghỉ dưỡng và chữa lành

18:35 , 13/06/2026

Nền tảng du lịch trực tuyến Agoda vừa công bố danh sách những điểm đến nghỉ dưỡng kết nối với thiên nhiên nổi bật của châu Á. Trong đó, Phong Nha (tỉnh Quảng Trị) được đánh giá là điểm đến lý tưởng để hòa mình vào thiên nhiên, chữa lành và tái tạo năng lượng.

Hành trình gìn giữ và lan tỏa giá trị di sản

Hành trình gìn giữ và lan tỏa giá trị di sản

18:31 , 13/06/2026

Hơn sáu thế kỷ đã trôi qua kể từ ngày toà thành đá độc đáo được dựng lên giữa vùng đất Tây Đô. Trải qua bao biến thiên của lịch sử, Thành Nhà Hồ vẫn sừng sững như một chứng nhân của thời gian, lưu giữ những giá trị đặc sắc về lịch sử, kiến trúc và văn hóa dân tộc. 15 năm kể từ ngày được UNESCO ghi danh là Di sản Văn hóa Thế giới, hành trình bảo tồn và phát huy giá trị của di sản vẫn đang được tiếp nối, để những giá trị quý báu ấy tiếp tục được lan tỏa đến hôm nay và mai sau.


Ba đại diện của Việt Nam lọt vào danh sách điểm tham quan hàng đầu châu Á

Ba đại diện của Việt Nam lọt vào danh sách điểm tham quan hàng đầu châu Á

18:31 , 13/06/2026

Phố cổ Hội An (TP. Đà Nẵng), Bảo tàng Chứng tích Chiến tranh và Địa đạo Củ Chi (TP. Hồ Chí Minh) vừa qua đã được Giải thưởng Travelers’ Choice Awards Best of the Best của nền tảng du lịch Tripadvisor vinh danh trong danh sách những điểm tham quan hàng đầu châu Á, cho thấy sức hấp dẫn của những giá trị lịch sử, văn hóa và trải nghiệm đặc sắc mà du lịch Việt Nam mang đến cho du khách quốc tế.