Tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong hoạt động quản lý, khai thác khoáng sản

Theo quy hoạch tỉnh Thanh Hóa được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt năm 2023, trên địa bàn tỉnh có 557 khu vực mỏ khoáng sản làm vật liệu xây dựng thông thường và khoáng sản thuộc khu vực phân tán nhỏ lẻ, thuộc thẩm quyền cấp phép của UBND tỉnh. Tính đến ngày 15/3/2025, toàn tỉnh có 344 mỏ được cấp phép đang còn thời hạn. 

Thời gian qua, việc khai thác, chế biến khoáng sản làm vật liệu xây dựng thông thường trên địa bàn tỉnh đã cơ bản đáp ứng nguồn vật liệu xây dựng, phục vụ thi công các công trình, dự án trên địa bàn tỉnh và nhu cầu xây dựng của Nhân dân, qua đó góp phần thúc đẩy tăng trưởng kinh tế trên địa bàn, đóng góp vào ngân sách tỉnh hàng năm xấp xỉ 1000 tỷ đồng. Tuy nhiên, công tác quản lý còn một số khó khăn, bất cập, đó là: các Quy hoạch khoáng sản được tích hợp vào Quy hoạch tỉnh từ giai đoạn 2015-2020 nên đến nay nhiều mỏ không còn phù hợp với thực tế. Dự báo nhu cầu về vật liệu xây dựng của các chủ đầu tư chưa chính xác, dẫn đến công suất khai thác được cấp phép không phù hợp với nhu cầu của công trình. Sự thiếu hụt đã đẩy giá vật liệu lên cao, ảnh hưởng lớn đến tiến độ các công trình hạ tầng và dân dụng trong tỉnh. Hoạt động khai thác còn xảy ra nhiều vi phạm, như: khai thác vượt quá công suất, vượt ranh giới mỏ được cấp, không đúng thiết kế, lấn chiếm đất, kê khai không đúng sản lượng khai thác… Hoạt động khai thác khoáng sản trái phép vẫn diễn ra, đặc biệt là khai thác cát sỏi lòng sông. Lực lượng cán bộ chuyên môn trong lĩnh vực khoáng sản ở cấp huyện, cấp xã hầu hết không được đào tạo bài bản đúng chuyên ngành, nên quá trình kiểm tra, giám sát hoạt động khoáng sản hiệu quả chưa cao, chưa kịp thời phát hiện hết các vi phạm trong hoạt động khoáng sản.

Sau khi nghe báo cáo kết quả rà soát và ý kiến thảo luận của các đại biểu, kết luận hội nghị, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Lê Đức Giang giao Sở Nông nghiệp và Môi trường trên cơ sở kết quả kiểm tra các mỏ khoáng sản, nếu phát hiện trường hợp vi phạm thì báo cáo UBND tỉnh để chỉ đạo Công an tỉnh và các ngành liên quan xử lý theo quy định của pháp luật. Phó Chủ tịch UBND tỉnh cũng yêu cầu các doanh nghiệp phải tuân thủ nghiêm các quy định trong hoạt động khai thác khoáng sản. Để giải quyết vấn đề thiếu vật liệu xây dựng trước mắt, giao Sở Nông nghiệp và Môi trường khảo sát các điểm mỏ ở những khu vực không ảnh hưởng đến giao thông và đời sống của người dân, tham mưu cho UBND tỉnh cấp phép nâng công suất khai thác mỏ, phục vụ nhu cầu của thị trường. 

Cùng với đó, rà soát, sớm đưa những mỏ được quy hoạch đủ điều kiện vào đấu giá, cấp phép hoạt động khai thác theo quy định; tiếp tục rà soát, đề xuất bổ sung các mỏ mới vào quy hoạch, làm cơ sở để cấp phép hoạt động khoáng sản theo đúng quy định, đảm bảo phù hợp với thực tế, sử dụng tiết kiệm, hiệu quả, phục vụ phát triển kinh tế - xã hội. Khuyến khích các doanh nghiệp đầu tư dây chuyền công nghệ chế biến cát nhân tạo, khuyến khích các đơn vị xây dựng sử dụng cát nhân tạo trong thi công, ưu tiên các công trình trên địa bàn tỉnh. Phó Chủ tịch UBND tỉnh Lê Đức Giang cũng yêu cầu Công an tỉnh và các địa phương tăng cường công tác kiểm tra, giám sát hoạt động khai thác khoáng sản của các doanh nghiệp để phát hiện, xử lý kịp thời các vi phạm.