Top 7 địa điểm du lịch hấp dẫn tại Quan Hóa – Thanh Hóa

1. Chùa Ông, động Bà

Được thiên nhiên ưu đãi với nhiều rừng núi, cùng hệ thống hang động đặc sắc, huyên vùng cao Quan Hóa hiện còn lưu giữ những di tích đặc sắc gắn với đời sống, tín ngưỡng của đồng bào dân tộc, đặc biệt là cụm di tích chùa Ông - động Bà gắn liền câu chuyện tình thủy chung hóa đá.

Tọa lạc dưới chân núi, Chùa ở bên tả sông Mã (thị trấn Hồi Xuân, huyện Quan Hóa) nhìn sang bên kia sông là động Bà Chúa Thượng ngàn. Hiếm có nơi nào lại có di tích một bên là chùa Ông, một bên là động Bà. Xung quanh sự ra đời và tồn tại của thắng cảnh chùa Ông có nhiều truyền thuyết của đồng bào Thái địa phương "nửa thực, nửa hư".

Truyền thuyết kể lại rằng, sau khi Lê Lợi lên ngôi Hoàng đế năm 1428, nhà vua phong cho Ngài Lò Khằm Ban chức Thượng tướng thống lĩnh quân cùng ông Tiến sĩ Chương Nghè và quan Tư Mã giao cai quản trấn giữ vùng biên ải phía Tây của đất nước.

Tại cửa sông Lò, sau khi dựng trại nghỉ ngơi, đêm đó Ngài có một giấc mơ kỳ lạ "Ngài đang đến một máng nước để tắm, máng nước to, nước trắng xóa cả một vùng gò sau làng. Ngài đang tắm thì bỗng có một con rắn to quấn chặt thân ngài, ngài la hét vẫy vùng…"

Khi thưc giấc, Ngài kể lại cho quân lính cùng các quan nghe, sau đó lên đỉnh Múng Mường xem thế đất và phong thủy và chọn Mường Ca Da xây dựng thái ấp, doanh trại, cùng Nhân dân khai khẩn đất hoang, làng mạc trù phú. Một đêm đang nghĩ cách đánh tàn quân Minh tại hang Phi, Đức Ông đến báo mộng và bày Ngài cách đánh giặc. Sau đó, Ngài cho dựng mới ngôi đền bằng gỗ mang phong cách dân tộc Lào, gọi tên là Sân Ca Da (tức chùa Ông ngày nay).

Chùa Ông - động Bà không to và đồ sộ như những ngôi chùa và hang động khác. Xung quanh khu vực chùa Ông - động Bà còn giữ được hệ sinh thái tương đối nguyên sơ cùng hệ thống hang động phong phú,mê hoặc. Du khách đến với vùng đất Mường Ca Da còn được đắm chìm với nhiều truyền thuyết hấp dẫn, phong tục tập quán lâu đời của đồng bào Thái nơi thượng du xứ Thanh…

Hàng năm, nhất là vào dịp mùa xuân, đồng bào các dân tộc trong vùng và du khách thập phương thường đến vãn cảnh chùa Ông, động Bà thắp nén hương cầu xin may mắn, hạnh phúc, bình an trong cuộc sống. Từ chùa Ông, động Bà du khách có thể đi dạo bằng thuyền trên sông Mã, sông Luồng để đến với khu động táng kỳ thú trên hang Pó Cúng. Nhận thức được tầm quan trọng của chùa Ông, động Bà, huyện Quan Hóa đã trùng tu, tôn tạo nhằm phát huy giá trị di tích gắn với phát triển du lịch tâm linh bền vững.

2. Đền thờ Thượng tướng thống lĩnh quân Khằm Ban – Lễ hội Mường Ca Da

Thượng tướng thống lĩnh quân Khằm Ban là vị thủ lĩnh tài ba, giỏi võ nghệ, đã có công giúp vua Lê Lợi đánh đuổi giặc Minh khỏi bờ cõi nước ta. Đền thờ của ông nằm trên sườn đồi Pom Kéo thuộc bản Khằm, xã Hồi Xuân. Lối đi lên đền thờ là những bậc thang thấp nên du khách dễ dàng di chuyển. Không khí trong lành, yên tĩnh và sự linh thiêng đã khiến nơi đây trở thành điểm dừng chân lý tưởng trong tour du lịch tâm linh.

Thượng tướng thống lĩnh quân Khằm Ban cũng là người đã lập ra Mường Ca Da vào khoảng thế kỉ XV. Lễ hội Mường Ca Da là lễ hội truyền thống của cộng đồng các dân tộc huyện Quan Hóa, được tổ chức 5 năm một lần vào khoảng tháng 2 âm lịch. Đây là dịp để đồng bào nơi đây tưởng nhớ về vị tướng tài ba của Lê Lợi, có nhiều công đức tri ân với triều đình nhà Lê.

3. Hang Co Phương

Hang Co Phương thuộc bản Sại, xã Phú Lệ. Từ Co Phương trong tiếng địa phương có nghĩa là Cây Khế. Nơi đây từng bị đánh phá ác liệt trong 2 cuộc chiến tranh vệ quốc vĩ đại. Đặc biệt, đây từng là căn cứ quan trọng phục vụ chiến dịch Điện Biên Phủ. Câu chuyện về hang Có Phương ở bản Sại, là câu chuyện bi tráng về nhiều Thanh niên xung phong, dân công hỏa tuyến đang ở độ tuổi thanh xuân đã anh dũng hy sinh trong khi làm nhiệm vụ.

Hang có diện tích khoảng 20 mét vuông, có hai cửa đi vào. Càng vào sâu bên trong lòng hang càng hẹp, xung quanh có khu núi đá Pố Há dài khoảng 60m rộng 40m với các phiến đá xếp chồng lên nhau vô cùng đẹp mắt.

4. Hang Phi

Hang Phi hay còn được gọi là hang Ma, hang Lũng Mu trên núi Pha Cáng thuộc bản Khằm, xã Hồi Xuân. Đây là khu động táng được phát hiện sớm và có số lượng quan tài trong hang lớn nhất Việt Nam.

Các nhà khảo cổ đã phát hiện mộ phần của người Thái cổ có niên đại hơn 700 năm, ở độ cao hàng chục mét. Những câu chuyện huyền bí, linh thiêng về tục huyền táng xưa trở thành một điểm nhấn khó quên khi du khách thưởng ngoạn quần thể sinh thái này.

5. Du lịch cộng đồng bản Hang

Nhờ sự ưu đãi của thiên nhiên và những giá trị văn hóa còn nguyên vẹn, bản Hang thuộc xã Phú Lệ là một trong số ít các bản được chọn phát triển mô hình du lịch sinh thái dựa vào cộng đồng. Trong đó loại hình Homestay  đã thu hút lượng lớn khách du lịch đến đây, đặc biệt là du khách nước ngoài. Nơi đây còn là điểm du lịch hấp dẫn kết nối các tour du lịch sinh thái bản Lác (Mai Châu – Hòa Bình), khu bảo tồn thiên nhiên Pù Luông và các điểm du lịch khác trong và ngoài tỉnh.

6. Bản Bút Xã Nam Xuân

Bản Bút, xã Nam Xuân, huyện vùng cao Quan Hóa, tỉnh Thanh Hóa được thiên nhiên ban tặng cho cảnh sắc nên thơ, trữ tình. Khi đến bản Bút, du khách không chỉ được thả mình vào vẻ đẹp thiên nhiên tươi đẹp mà đến đây du khách còn được khám phá những giá trị văn hóa mang đậm đà bản sắc của đồng bào dân tộc Thái. Bản Bút cách trung tâm TP Thanh Hóa khoảng 150km. Bản nằm trong một vùng thung lũng rộng lớn, được bao quanh hơn 1.000 ha rừng nguyên sinh, khí hậu quanh năm mát mẻ và trong lành. Đây là nơi sinh sống của 105 hộ dân tộc Thái.

Trải qua nhiều thăng trầm, đến nay bản Bút vẫn còn lưu giữ những nếp nhà sàn truyền thống với nét kiến trúc đặc trưng là điểm nhấn trong bức tranh tuyệt đẹp của miền sơn cước này. Đồng bào dân tộc Thái ở đây còn lưu giữ nhiều nét văn hóa mang đậm bản sắc truyền thống, như: trò chơi tó lẹ, ném còn, bắn nỏ, đi cà kheo, kéo co...; Bên cạnh đó, bà con bản Bút còn gìn giữ được văn hóa ẩm thực đa dạng, phong phú được gìn giữ qua nhiều thế hệ, như: xôi ngũ sắc, cá suối nướng, cá đồ, thịt lợn cỏ, gỏi cá dốc, cơm lam, bánh ú... các thôn, bản đều có hương ước, quy ước.

Thật thiếu sót nếu đến bản Bút mà du khách không thưởng ngoạn vẻ đẹp hồ Pha Đay. Để thưởng thức trọn vẹn vẻ đẹp nguyên sơ, dịu dàng, phóng khoáng của hồ Pha Đay, du khách đi thuyền độc mộc.

7. Hồ Vinh Quang

Đây là hồ tự nhiên thuộc địa phận bản Vinh Quang xã Phú Nghiêm. Tại đây du khách có thể đắm mình trong không gian mênh mông, sơn thủy hữu tình, chiêm ngưỡng cảnh sắc thiên nhiên. Cùng với đó là các hoạt động du ngoạn chèo thuyền, câu cá và đặc biệt du khách còn được thưởng thức hương vị thơm ngon của món gà nướng và canh cá Lăng vô cùng hấp dẫn.