Về nhà mẹ Tơm – “Địa chỉ đỏ” giáo dục truyền thống
Theo lịch sử Đảng bộ tỉnh Thanh Hóa, từ cuối năm 1939, đầu năm 1940, tại Thanh Hóa, chính quyền thực dân phong kiến tập trung lực lượng khủng bố phong trào cách mạng, hàng trăm cán bộ, đảng viên, quần chúng bị bắt tù đày, nhiều cơ sở Đảng và cơ sở cách mạng bị đánh phá. Thế nhưng không run sợ trước bạo lực của quân thù, số cán bộ, đảng viên chưa bị bắt tiếp tục chắp nối liên lạc, củng cố lại phong trào cách mạng trong tỉnh, tìm cách liên lạc với Trung ương Đảng và Xứ ủy Trung Kỳ, Bắc Kỳ, nhận chỉ thị, phương hướng đấu tranh mới. Và "ngôi nhà rơm" trên cồn cát ven biển của gia đình mẹ Tơm được chọn là nơi nuôi giấu cán bộ, in báo, in tài liệu, viết truyền đơn và các tài liệu của Đảng, của Tỉnh ủy Thanh Hóa. Nơi đây được coi là căn cứ cách mạng của Tỉnh ủy Thanh Hóa lâm thời lúc bấy giờ.
Từ năm 1942 đến năm 1945, Trung ương chỉ định thành lập Ban Chấp hành Tỉnh ủy Thanh Hóa lâm thời gồm các đồng chí Lê Tất Đắc, Tố Hữu, Trịnh Ngọc Điệt, Đinh Chương Lân, Hoàng Tiến Trình, Hoàng Xung Phong, Đặng Văn Hỷ... Đồng chí Tố Hữu được phân công làm Tổng biên tập, viết và in báo "Đuổi giặc nước", dồng thời có hai lần giữ chức vụ Bí thư Tỉnh ủy Thanh Hóa, cùng Tỉnh ủy xây dựng Thanh Hóa thành hậu phương chiến lược. Và "ngôi nhà rơm" trên cồn cát ven biển của gia đình mẹ Tơm được chọn là nơi nuôi giấu cán bộ, in báo, in tài liệu, viết truyền đơn và các tài liệu của Đảng, của Tỉnh ủy Thanh Hóa. Nơi đây được coi là căn cứ cách mạng của Tỉnh ủy Thanh Hóa lâm thời lúc bấy giờ. Cũng tại đây, đã diễn ra nhiều cuộc họp quan trọng của Tỉnh ủy với sự tham gia của các đồng chí: Tố Hữu, Lê Tất Đắc, Hoàng Tiến Trình... nhằm phát triển lực lượng vũ trang, tự vệ du kích, chuẩn bị cho tổng khởi nghĩa.

Mẹ Tơm tên thật là Nguyễn Thị Quyển (sinh năm 1880 - mất năm 1953), ngôi nhà của mẹ xưa kia nằm ven đồi cát ở làng Hanh Cát, Hanh Cù (nay là thôn Đông Thành, xã Đa Lộc, huyện Hậu Lộc). Gia đình mẹ rất nghèo, chồng và con kiếm sống bằng nghề cắt tóc, làm thuê nhưng lại giác ngộ cách mạng từ rất sớm. Trong những năm tháng chiến tranh ác liệt "người mẹ nghèo" cứ ngày ngày mang theo đôi quang gánh đi bộ lên chợ Diêm Phố (xã Ngư Lộc, huyện Hậu Lộc) để bán rau, bán củi kiếm tiền đong gạo nuôi cán bộ. Đôi quang gánh cũng là nơi cất giấu tài liệu, truyền đơn kêu gọi chiến đấu, chống sưu cao thuế nặng... Đêm về, bà lại ra cồn cát canh gác cho cán bộ hoạt động. Bà Quyển có hai người con trai đầu là đảng viên cộng sản, ngày ngày đi cắt tóc dạo để nuôi gia đình, tuyên truyền chống cường hào ác bá ở nông thôn, kêu gọi những người yêu nước chống lại kẻ thù. Sau này hai người đều bị địch bắt và tra tấn nhưng một mực không khai, giữ vững khí tiết người cộng sản.

Bà Quyển mất ngày 10/5/1953. Ghi nhớ công lao của gia đình trong cuộc đấu tranh chống đế quốc và bảo vệ cách mạng, góp phần xứng đáng vào thắng lợi của Cách mạng Tháng Tám năm 1945, năm 1966, gia đình mẹ đã được tặng "Bằng có công với nước" và Kỷ niệm chương "Tổ quốc ghi công". Tháng 9/2009, Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa ban hành Quyết định xếp hạng nhà bà Nguyễn Thị Quyển (mẹ Tơm) xã Đa Lộc, huyện Hậu Lộc là "Di tích lịch sử cách mạng".
MC Phương Liên trò chuyện cùng ông Vũ Ngọc Rỡ - Người trông coi Khu di tích lịch sử cách mạng Mẹ Tơm
Về Đa Lộc hôm nay, ngôi nhà rơm năm xưa không còn nữa, thay vào đó là ngôi nhà 3 gian được bài trí gọn gàng với ban thờ ở chính giữa. Nơi đây đang lưu giữ những hình ảnh, kỷ vật của một thời sục sôi cách mạng. Bài thơ "Mẹ Tơm" của nhà thơ Tố Hữu được in và treo trang trọng trong nhà.

Đặc biệt, gian nhà bên phải đặt bức tượng bán thân phác thảo hình ảnh mẹ Tơm do Hội Văn nghệ sĩ, nhà báo xứ Thanh tại Hà Nội trao tặng, giúp các thế hệ trẻ hôm nay có những hình dung cụ thể hơn về người mẹ anh hùng, bất khuất năm xưa.

Bức tượng phác thảo hình ảnh mẹ Tơm.
Năm 2010, được sự đồng ý của Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Thanh Hóa, chính quyền địa phương đã xây dựng nhà lưu niệm mẹ Tơm bằng sự hỗ trợ của Nhà nước và các con, cháu của mẹ. Công trình được hoàn thành năm 2011, với khu nhà 3 gian khang trang, tọa lạc trong khuôn viên khoảng 700m2. Năm 2022, khu lăng mộ mẹ Tơm nằm cạnh di tích cũng được các con, các cháu của mẹ tôn tạo lại khang trang, thoáng mát, với diện tích hơn 1.300m2.

Hằng năm, Khu di tích lịch sử cách mạng mẹ Tơm thu hút rất đông Nhân dân và du khách đến tham quan, trở thành "địa chỉ đỏ" giáo dục truyền thống cách mạng của quê hương Đa Lộc. Truyền thống vẻ vang của các thế hệ đi trước, sẽ góp phần hun đúc, thôi thúc Đảng bộ, chính quyền và Nhân dân Đa Lộc tiếp tục chung sức, đồng lòng xây dựng quê hương ngày càng giàu đẹp, văn minh.
Nghị quyết 80 và kỳ vọng mới cho công tác bảo tồn di sản
Thanh Hóa hiện có gần 1.600 di tích lịch sử, văn hóa đã được kiểm kê, trong đó hàng trăm di tích được xếp hạng cấp quốc gia và cấp tỉnh. Đây là nguồn tài sản văn hóa quý giá, góp phần tạo nên bản sắc riêng của vùng đất xứ Thanh. Tuy nhiên, cùng với thời gian, nhiều di tích đang xuống cấp nghiêm trọng trong khi nguồn lực dành cho công tác bảo tồn còn nhiều hạn chế. Thực tiễn đó đòi hỏi cần có những cơ chế, chính sách đủ mạnh để bảo tồn, phát huy hiệu quả giá trị di sản. Việc Bộ Chính trị ban hành Nghị quyết số 80 về phát triển văn hóa Việt Nam đang mở ra kỳ vọng mới cho công tác này.
Trở lại Pha Đay
Có những hành trình để lại dấu ấn chẳng thể phai nhòa… Có những vùng đất gieo vào lòng ta niềm vương vấn, để rồi khi trở lại, cảm xúc vẫn vẹn nguyên như thuở ban đầu. Giữa đại ngàn, Pha Đay lặng lẽ hiện hữu như một mạch nguồn của sự sống. Hồ nước trên đỉnh núi cao ấy không chỉ nuôi dưỡng bản làng, mà còn âm thầm chứng kiến những đổi thay, gìn giữ ký ức và lịch sử của cả một vùng đất.
Nhịp điệu cuộc sống
Giữa nhịp sống hiện đại, nhu cầu được giao lưu, sẻ chia và tham gia các hoạt động văn hóa, văn nghệ ngày càng trở nên quan trọng. Từ một mô hình sinh hoạt cộng đồng, Câu lạc bộ Liên thế hệ tự giúp nhau phố Trung Sơn đã trở thành điểm hẹn ý nghĩa, nơi các hội viên cùng nhau sống vui, sống khỏe, lan tỏa những giá trị tích cực và góp phần tạo nên những nhịp điệu đẹp trong cuộc sống hôm nay.
“Mơ show” - Sự cộng hưởng của xiếc, múa rối và nghệ thuật đương đại
Vừa qua, Sở Văn hóa và Thể thao Thành phố Hồ Chí Minh đã tổ chức ra mắt vở diễn nghệ thuật quy mô lớn “Mơ show”. Đây là hoạt động nghệ thuật trọng điểm mở đầu chuỗi sự kiện văn học nghệ thuật hướng tới kỷ niệm 50 năm ngày Sài Gòn - Gia Định chính thức vinh dự mang tên Chủ tịch Hồ Chí Minh.
Triển lãm giới thiệu sách tại Đặc khu Phú Quý
Hơn 1.000 cuốn sách thuộc nhiều lĩnh vực đang được trưng bày, giới thiệu tại Đặc khu Phú Quý, tỉnh Lâm Đồng, thu hút đông đảo học sinh và người dân đến tham quan, tìm hiểu.
Khai mạc Liên hoan phim tài liệu quốc tế Viet Culture tại Pháp
Vừa qua, Liên hoan phim tài liệu ngắn quốc tế Viet Culture in Motion 2026 đã chính thức khai mạc ở trung tâm Thủ đô Paris (Pháp), mở đầu cho chuỗi hoạt động trình chiếu và giao lưu điện ảnh diễn ra tại nhiều thành phố châu Âu kéo dài đến 5/7.
Nơi biển kể chuyện – nơi di sản lên tiếng
Theo những con sóng tìm về cửa Lạch Trường, ta đến với một miền đất mà mỗi lớp phù sa dường như đều lưu giữ những câu chuyện riêng của biển cả. Giữa nhịp sống hôm nay, nơi dòng sông gặp biển ấy vẫn còn hiện hữu một không gian văn hóa – tâm linh mang đậm dấu ấn lịch sử và đời sống của cư dân vùng biển xứ Thanh.
Tăng cường sự lãnh đạo của Đảng trong bảo tồn, phát huy giá trị di sản văn hóa
Phát huy bề dày truyền thống văn hóa, lịch sử của quê hương, những năm qua, Tỉnh ủy và các cấp ủy Đảng trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa luôn đặc biệt quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo đẩy mạnh xây dựng, phát triển văn hóa và con người xứ Thanh. Đây là cơ sở, là bệ phóng quan trọng để tỉnh tiếp tục triển khai các giải pháp bảo tồn, phát huy giá trị di sản; thực hiện thành công các mục tiêu, nhiệm vụ về văn hóa đã đề ra trong Nghị quyết Đại hội Đảng các cấp, cũng như tinh thần cốt lõi của Nghị quyết 80 của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam.
Phong Nha - điểm đến lý tưởng cho du lịch nghỉ dưỡng và chữa lành
Nền tảng du lịch trực tuyến Agoda vừa công bố danh sách những điểm đến nghỉ dưỡng kết nối với thiên nhiên nổi bật của châu Á. Trong đó, Phong Nha (tỉnh Quảng Trị) được đánh giá là điểm đến lý tưởng để hòa mình vào thiên nhiên, chữa lành và tái tạo năng lượng.
Hành trình gìn giữ và lan tỏa giá trị di sản
Hơn sáu thế kỷ đã trôi qua kể từ ngày toà thành đá độc đáo được dựng lên giữa vùng đất Tây Đô. Trải qua bao biến thiên của lịch sử, Thành Nhà Hồ vẫn sừng sững như một chứng nhân của thời gian, lưu giữ những giá trị đặc sắc về lịch sử, kiến trúc và văn hóa dân tộc. 15 năm kể từ ngày được UNESCO ghi danh là Di sản Văn hóa Thế giới, hành trình bảo tồn và phát huy giá trị của di sản vẫn đang được tiếp nối, để những giá trị quý báu ấy tiếp tục được lan tỏa đến hôm nay và mai sau.
Bình luận
Thông báo
Bạn đã gửi thành công.