Về thăm di tích đặc biệt Đền Bà Triệu

Tọa lạc tại xã Triệu Lộc, huyện Hậu Lộc, Khu di tích quốc gia đặc biệt Đền Bà Triệu chỉ cách Quốc lộ 1A chừng vài chục mét nhưng bước chân qua Nghi môn ngoại, du khách có cảm giác lạc vào một không gian khác.

Sự trầm lắng, trang nghiêm của chốn thiêng và không gian thiên nhiên xanh mát với muôn sắc cỏ cây cùng tiếng chim ca khiến thời gian trôi chậm hơn một nhịp và con người như trút bỏ bớt nỗi lo toan cuộc sống.

Đền được xây dựng theo lối kiến trúc Bắc Trung Bộ truyền thống, với nghi môn ngoại, hồ nước, bình phong rồi đến nghi môn trung, tả hữu mạc và tiền đường, trung đường, hậu cung và được đánh giá là một trong những di tích có cảnh quan, kiến trúc đẹp nhất xứ Thanh.

Chị Hồng Duyên, hướng dẫn viên tại Khu di tích quốc gia đặc biệt Đền Bà Triệu cho biết: "Đền Bà Triệu được xây dựng từ gần 2000 năm trước. Tiền đường chính là nơi lưu giữ được hệ thống 12 cột đá cổ, có từ triều Nguyễn và có khắc những câu đối bên trong. Những câu đối này có nội dung ca ngợi công lao to lớn, khí phách của Bà Triệu; đồng thời ca ngợi vẻ đẹp của quê hương Bà". 

Hậu cung là công trình có địa thế cao nhất, dựa lưng vững chãi vào núi Gai, là công trình kiến trúc gỗ 3 gian 2 chái, hai tầng mái cong. Đặc biệt, ở đây có một số câu đối, đại tự có nội dung nêu gương sáng và ngợi ca công đức của Bà Triệu, nổi bật là bức đại tự "Thượng đẳng đại vương".

Nằm cách đền thờ chừng 500m về phía Tây là núi Tùng, nơi tọa lạc khu lăng, mộ Bà Triệu. Dạo bước qua nghi môn, trong tiếng gió xào xạc, hậu nhân nghiêm cẩn chắp tay vái lạy, thắp nén hương thơm cúi đầu thành kính trước 3 ngôi mộ nằm gần bên nhau dưới chân núi Tùng, ngay cạnh lối đi lên lăng tháp và mộ Vua Bà. Đây là những ngôi mộ thờ 3 anh em họ Lý: Lý Công Thành, Lý Công Hoằng, Lý Công Mỹ - những tùy tướng dũng mãnh, trung thành của Bà Triệu. Sau khi đắp mộ cho nữ chủ tướng trên đỉnh Tùng sơn, ba anh em nhà họ Lý nguyện giữ trọn lời thề trung thành, đã cùng nhau quyên sinh dưới chân núi Tùng, canh giữ đời đời cho nữ chủ.

Nằm trong cụm di tích đền Bà Triệu còn có đình làng Phú Điền - ngôi đình cổ mang đậm kiến trúc độc đáo, hiếm có của đồng bằng Bắc Bộ còn được lưu giữ khá nguyên vẹn. Tương truyền, từ thế kỷ thứ 3, sau khi Bà Triệu hy sinh trên núi Tùng, dân làng đã xây dựng ngôi đình để thờ Bà và phong Bà là Thành hoàng làng.

Từ bao đời nay, tại không gian thiêng nơi thờ Bà Triệu, người dân Phú Điền đã duy trì tổ chức sinh hoạt văn hóa tâm linh theo phong tục truyền thống tự ngàn xưa. Đặc biệt, lễ hội Đền Bà Triệu diễn ra vào tháng 2 Âm lịch hàng năm luôn là ngày lễ trọng của Nhân dân trong làng.

Đến với Khu di tích quốc gia Đền Bà Triệu hôm nay ta vẫn nghe âm vang tiếng cồng lệnh từ ngàn xưa vọng về như nhắc nhớ về một dấu son chói lọi trong lịch sử dụng nước giữ nước của dân tộc Việt Nam, về tinh thần, ý chí bất khuất thà chết "cởi ách nô lệ cho dân chứ quyết không chịu khom lưng làm tì thiếp người ta" của người nữ tướng anh hùng Triệu Thị Trinh.