Câu chuyện xóa “3 không” ở bản nghèo

Con đường dẫn vào 2 bản Đô Sơn, Đô Quăn không còn cảnh sình lầy, trơn trượt như mấy năm về trước…

Với bản Đô Sơn, chúng tôi từng vài lần vào thăm. Đây là khu vực có nhiều khó khăn, thế nên trong suy nghĩ, chúng tôi cho rằng đời sống nơi đây khó có thể thay đổi một cách nhanh chóng.

Nằm cách trung tâm xã Thạch Lập khoảng 10 km, Đô Sơn - một thôn 100% là đồng bào dân tộc Mường - cư dân thưa thớt, sinh sống không tập trung nhưng lại không có đường giao thông, việc đi lại đều phải qua nương, xuyên rừng. Bà con thường ít khi rời bản, trừ những trường hợp cần thiết như ốm đau hay đi chợ mua đồ dùng sinh hoạt; cuộc sống gần như tách biệt, hoàn toàn tự cung, tự cấp.

Nhưng lần này, chúng tôi đã thấy Đô Sơn có những thay đổi đáng mừng. Một tuyến đường bê tông chạy xuyên suốt bản nối đến huyện Bá Thước. 

Ở hai bên đường, nhiều nhà ở của dân bản đã được sửa sang, lợp mái tôn hay ngói đỏ chắc bền. Với sự quan tâm của Đảng, Nhà nước thông qua chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, sức sống mới đang về với Đô Sơn.

Nhờ xóa được "3 không", bản Đô Sơn đã khang trang hơn trước rất nhiều. Khi gặp gỡ dân bản, chúng tôi thấy những e ngại, rụt rè vốn có của họ cũng đã phần nào được xóa bỏ. Họ không còn ngại tiếp xúc với người lạ, và trên những khuôn mặt sạm đen khắc khổ đã hiện rõ niềm vui và sự tin tưởng về một tương lai tươi sáng.

Đàn trâu hơn 10 con của gia đình ông Quách Công Thạch trước kia phải chăn nuôi bên tận Lang Chánh. Cũng bởi nông sản nuôi trồng được, lúc bán ra hết sức khó khăn. Khi chưa có đường giao thông, hàng hóa của người dân muốn mang đi chợ bán đều phải vận chuyển bộ xuống núi theo lối mòn mất hơn 3 tiếng đồng hồ. Muốn bán được gia súc, các hộ phải mổ ngay tại bản, sau đó chia thành các miếng nhỏ, cho vào gùi cõng xuống chợ. Vì thế giá trị sản phẩm bị giảm đi và mất nhiều công sức. Nhưng kể từ năm 2019, bản đã xóa "3 không", ông Thạch dẫn trâu về chăn nuôi gần nhà, vừa phát triển kinh tế lại có điều kiện chăm sóc gia đình.

Ông Quách Công Thạch, Bản Đô Sơn, xã Thạch Lập, huyện Ngọc Lặc, tỉnh Thanh Hóa cho biết: "Bây giờ bản có đường, điện, đi lại thuận tiện rồi, gia đình cũng yên tâm phát triển kinh tế, thương lái họ vào tận bản mua, mỗi năm thu nhập cũng được trăm triệu, kinh tế cũng tạm ổn".

Một minh chứng rõ nét cho việc xóa 3 không ở bản nghèo đó chính là thay đổi tư duy của người dân, bà con đã mạnh dạn áp dụng khoa học kỹ thuật vào sản xuất, nuôi trồng những cây con mới có chất lượng, góp phần phát triển kinh tế địa phương.

Sau khi có điện, được xem phổ biến kiến thức qua truyền hình, gia đình ông Phạm Văn Cường đã thay đổi tư duy chăn nuôi cũ, quyết định phát triển mô hình nuôi gà thả vườn và trồng gần 100 gốc bưởi da xanh. Để gà phát triển khỏe mạnh, chất lượng thịt ngon, gia đình ông đã tiêm vắc xin phòng bệnh đầy đủ, dùng thức ăn có nguồn gốc rõ ràng. Đồng thời, sử dụng đệm lót sinh học, máng ăn và máng uống tự động để vừa hạn chế thức ăn dư thừa, vừa đảm bảo vệ sinh môi trường. Hiện, gia đình ông Phạm Văn Cường là một trong những hộ phát triển kinh tế điển hình của bản Đô Sơn.

Vào điện thoại, máy tính xem thông tin, văn bản được Đảng ủy cấp trên gửi về qua các nhóm zalo giờ đây là việc làm thường xuyên của các Bí thư chi bộ, trưởng bản. Từ khi có điện, có sóng wifi, các chi bộ đã lập nhóm zalo chung để thường xuyên triển khai công việc và trao đổi, theo dõi, nắm bắt thông tin. Trước mỗi buổi sinh hoạt chi bộ, các nội dung cần phổ biến, quán triệt đều được đăng tải trên nhóm zalo để các thành viên trong chi bộ cùng nắm bắt, chủ động chuẩn bị các ý kiến. Người dân được tuyên truyền các chủ trương, đường lối, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước kịp thời, từ đó càng thêm tin tưởng vào sự lãnh đạo của Đảng.

Chỉ vài năm trước, Đô Quăn là bản vùng sâu, vùng xa, vùng đặc biệt khó khăn của xã Thạch Lập. Nơi đây khi chưa có điện lưới quốc gia, phải sống trong lạc hậu và "nghèo đói" về thông tin. Vài năm nay, điện của Nhà nước được kéo về, đồng bào đã tự tìm đến ánh sáng văn hóa, hòa nhập với cuộc sống văn minh. Trẻ con trong bản được học bằng ánh điện.

Việc xóa "3 không" có ý nghĩa quan trọng trong phát triển kinh tế - xã hội ở Đô Quăn, mang lợi ích kết nối thông tin, kết nối Internet, giúp người dân nâng cao khả năng nhận thức, tiếp cận thông tin, giao thương và học tập, góp phần thúc đẩy kinh tế - xã hội, xóa đói giảm nghèo, cải thiện chất lượng cuộc sống. Với 54 hộ dân, 245 nhân khẩu, bản Đô Quăn hiện nay chỉ còn 5 hộ nghèo. Đây là con số đáng mừng ở bản nghèo này kể từ khi xóa "3 không".

Khi chúng tôi đến thăm nhà, chị Lê Thị Nguyễn đang tất bật với công việc bán hàng tạp hóa, tư vấn cách đặt hàng, chuyển khoản khi mua hàng online. Người phụ nữ dân tộc Mường này được nhiều bà con trong bản nể phục bởi sự nhanh nhẹn, tháo vát, xây dựng đời sống khấm khá nhờ việc kinh doanh sản vật bản địa như mật ong, mắc khén, bánh nhãn... Và nay, nhờ bắt kịp xu hướng công nghệ số, chị Nguyễn ngày càng thuần thục với việc kinh doanh trên mạng xã hội, nền tảng internet.

Chị Lê Thị Nguyễn, thôn Đô Quăn, xã Thạch Lập, huyện Ngọc Lặc, tỉnh Thanh Hóa chia sẻ rằng, trước kia buôn bán phải đi ra tận trung tâm mua hàng hóa về bán, giờ thì xe vào tận bản.

Hiện nay, không chỉ chị Nguyễn, mà rất nhiều người trẻ trong bản đã lập fanpage để quảng bá, giới thiệu các nét văn hóa, phong cảnh của quê hương mình. Có thể thấy rằng, từ khi tỉnh triển khai chuyển đổi số, việc đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin là giải pháp quan trọng giúp rút ngắn khoảng cách địa lý, là cánh cửa quan trọng để bà con vùng cao tiếp cận nhanh hơn với những tri thức mới.

Chị Phạm Thị Trọng, thôn Đô Quăn, xã Thạch Lập, huyện Ngọc Lặc, tỉnh Thanh Hóa chia sẻ: "Có mạng, tôi có điều kiện học hỏi, quảng bá, học cách bán hàng online".

Dù còn rất nhiều khó khăn, nhưng các bản nghèo Đô Sơn hay Đô Quăn đang dần có những thay đổi tích cực. Có được điều này là nhờ trong nhiều năm qua, Trung ương và các cấp ủy, chính quyền địa phương đã dành sự quan tâm đặc biệt, thực hiện nhiều chương trình dự án với mục tiêu thay đổi mọi mặt về đời sống vật chất, tinh thần cho đồng bào.

Những ai từng tới những bản nghèo này sẽ cảm nhận rõ sự chuyển mình, sức sống mới nơi đây. Việc xóa "3 không" như một cuộc cách mạng giúp thay đổi đời sống đồng bào. Bản có đường bê tông để đi, có điện thắp sáng, hạ tầng phát sóng viễn thông đã được đầu tư. Tuy còn phải phấn đấu nhiều để nâng cao mức sống, nhưng bà con luôn thực hiện tốt các chủ trương, đường lối, chính sách của Đảng, Nhà nước. Trong thôn bản không để xảy ra việc truyền đạo, học đạo trái phép; các hộ dân luôn đoàn kết, yêu thương nhau. 100% các hộ cam kết xóa bỏ hủ tục, tập quán lạc hậu, xây dựng nếp sống văn minh. Tin tưởng rằng khi trở lại đây lần nữa, chúng tôi sẽ được chứng kiến thêm nhiều đổi thay đáng phấn khởi trên vùng đất này.