Lễ hội Dâng trâu tế trời Đền Chín Gian hướng tới Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia

Lễ hội Dâng trâu tế trời Đền Chín Gian là sinh hoạt tín ngưỡng dân gian đặc sắc của đồng bào Thái huyện Như Xuân, nhằm ghi nhớ công lao to lớn của cha ông đã lập bản, dựng Mường, cầu cho quốc thái dân an.

Nghi thức đặc sắc nhất và cũng chính là linh hồn của lễ hội đó là nghi thức tắm trâu và lễ hiến trâu. Chọn giờ đẹp của ngày chính lễ, trâu hiến khỏe mạnh được tắm rửa sạch sẽ, sau đó được đưa rước về sân Đền Chín Gian để thực hiện nghi thức tế lễ, dâng thần.

Ông Vi Xuân Mẹo, Thôn Chiềng Cà, xã Thanh Quân, huyện Như Xuân, tỉnh Thanh Hóa chia sẻ: "Trâu lễ được chọn trâu khỏe mạnh, được mang xuống thực hiện nghi thức tắm. Sau đó được đưa rước lên sân đền Chín Gian. Các thầy mo sẽ dẫn dắt trâu cùng với người tham gia hành lễ đi 9 vòng quanh. Thịt trâu được mang tế thần".

Tham gia lễ hội, bà con nhân dân và du khách thập phương được trải nghiệm đầy đủ các nghi thức rước kiệu, tế lễ và các lễ tục, trò chơi dân gian hấp dẫn như: hò vè giao duyên, nhảy sạp, đánh cồng chiêng, múa cây bông hoa. Đặc biệt, các giải thể thao truyền thống, Hội thi người đẹp dân tộc diễn ra trong suốt thời gian lễ hội đã tạo không khí vui tươi, lành mạnh và khơi dậy tinh thần đoàn kết, gắn bó của đồng bào các dân tộc.

Trong không gian của lễ hội, huyện Như Xuân cũng đã dựng 6 gian hàng trưng bày và giới thiệu các sản phẩm văn hóa, sản phẩm nông lâm sản bản địa của các xã vùng 6 Thanh. Từ đó, đẩy mạnh quảng bá, giới thiệu tiềm năng, thế mạnh về văn hóa du lịch, nông nghiệp của địa phương.

Chị Lương Thị Hà, Thôn Quăn 2, xã Thanh Sơn, huyện Như Xuân, tỉnh Thanh Hóa cho biết: "Năm nay lễ hội được tổ chức với quy mô lớn và đầy đủ thu hút sự tham gia của đông đảo du khách. Các giá trị văn hóa truyền thống của dân tộc Thái được giới thiệu nhất là các trò chơi dân gian truyền thống".

Ông Lê Anh Tuấn, Phó Chủ tịch UBDN huyện Như Xuân, tỉnh Thanh Hóa cho biết thêm: "Trong thời gian tới, huyện Như Xuân sẽ tiếp tục tuyên truyền tới người dân về những giá trị to lớn của lễ hội để thu hút người dân tham gia bảo tồn, đồng thời tiếp tục phối hợp với các ngành có liên quan nghiên cứu, bổ sung để hoàn thiện đầy đủ lễ hội. Thông qua lễ hội để thúc đẩy quảng bá, phát triển du lịch huyện Như Xuân".

Với những giá trị to lớn về văn hóa, lịch sử và tín ngưỡng dân gian, lễ hội Dâng trâu tế trời Đền Chín Gian đang được huyện Như Xuân phối hợp với các cấp, ngành có liên quan xây dựng hồ sơ khoa học đề nghị công nhận là di sản văn hóa phi vật thể quốc gia. Qua đó, góp phần gìn giữ bản sắc văn hóa của đồng bào dân tộc Thái và lưu giữ vào kho tàng văn hóa cộng đồng các dân tộc Việt Nam nói chung và xứ Thanh nói riêng.